श्लोकः 2.59
विषया विनिवर्तन्ते निराहारस्य देहिनः ।
रसवर्जं रसोऽप्यस्य परं दृष्ट्वा निवर्तते ॥
लिप्यन्तरणम्
viṣayā vinivartante nirāhārasya dehinaḥ |
rasavarjaṃ raso'pyasya paraṃ dṛṣṭvā nivartate ||
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
अन्वयः (गद्यक्रमः)
निराहारस्य देहिनः विषयाः रसवर्जं विनिवर्तन्ते। अस्य रसः अपि परं दृष्ट्वा निवर्तते।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
व्याख्या
उपवासेन इन्द्रियाणाम् आहाराभावेन वा विषयाः निवर्तन्ते, किन्तु तेषु रसः तृष्णा वा अवशिष्यते। सा तृष्णा अपि परमतत्त्वस्य दर्शनेन एव निवर्तते। बलात् निग्रहः अपूर्णः, आन्तरिकः अनुभवः एव पूर्णं वैराग्यं जनयति। परं दृष्ट्वा इति परमात्मानं वा परमं सुखं वा अनुभूय इति व्याख्याभेदः।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08