संस्कृतम्

शौर्यं तेजो धृतिर्दाक्ष्यं युद्धे चाप्यपलायनम् ।

दानमीश्वरभावश्च क्षात्रं कर्म स्वभावजम् ॥

18.43

लिप्यन्तरणम्

śauryaṃ tejo dhṛtirdākṣyaṃ yuddhe cāpyapalāyanam |

dānamīśvarabhāvaśca kṣātraṃ karma svabhāvajam ||

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अन्वयः (गद्यक्रमः)

शौर्यं तेजः धृतिः दाक्ष्यं युद्धे च अपि अपलायनं दानम् ईश्वरभावः च स्वभावजं क्षात्रं कर्म।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

क्षत्रियस्य, अर्जुनस्य स्ववर्णस्य, कर्म शौर्यं तेजः धृतिः दाक्ष्यं युद्धात् अपलायनं दानं प्रजापालनाय ईश्वरभावः च। प्रत्येकः गुणः अर्जुनस्य स्थितिं साक्षात् स्पृशति। युद्धात् अपलायनम् इति तस्य मूलेच्छायाः, युद्धं त्यक्त्वा भिक्षया जीवितुम्, साक्षात् प्रतिवचनम्। ईश्वरभावः इति नेतृत्वं, न तु अहङ्कारः।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08