15 shlokas
- 1
इन्द्रो ह वै विश्वामित्रायोक्थम् उवाच
वसिष्ठाय ब्रह्म
वाग् उक्थम् इत्य् एव विश्वामित्राय
मनो वाव ब्रह्म वसिष्ठाय
indro ha vai viśvāmitrāyoktham uvāca
vasiṣṭhāya brahma
vāg uktham ity eva viśvāmitrāya
mano vāva brahma vasiṣṭhāya
- 2
तद्वा एतद्वासिष्ठं ब्रह्म
tadvā etadvāsiṣṭhaṃ brahma
- 3
अपि हैवंविदं वा वासिष्ठं वा ब्रह्माणं कुर्वीत
api haivaṃvidaṃ vā vāsiṣṭhaṃ vā brahmāṇaṃ kurvīta
- 4
तद्यथोभयवर्तनिना रथेन यां यां दिशं प्रार्थयते तां ताम् अभिप्राप्नोत्य् एवम् एतेनोभयवर्तनिना यज्ञेन यं कामं कामयते तम् अभ्यश्नुते
tadyathobhayavartaninā rathena yāṃ yāṃ diśaṃ prārthayate tāṃ tām abhiprāpnoty evam etenobhayavartaninā yajñena yaṃ kāmaṃ kāmayate tam abhyaśnute
- 5
अथार्धभाग्वै मनः प्राणानाम्
स यद्व्याहरति वाचि तन्मनः प्रतिष्ठापयति
तद्यथैकवर्तनिना रथेन न कांचन दिशं व्यश्नुते तादृग् एतत्
athārdhabhāgvai manaḥ prāṇānām
sa yadvyāharati vāci tanmanaḥ pratiṣṭhāpayati
tadyathaikavartaninā rathena na kāṃcana diśaṃ vyaśnute tādṛg etat
- 6
यावद् ऋचा यजुषा साम्ना कुर्युस्तावद्ब्रह्मा वाचंयमो बुभूषेत्
yāvad ṛcā yajuṣā sāmnā kuryustāvadbrahmā vācaṃyamo bubhūṣet
- 7
प्रजापतिर्वा इमांस्त्रीन्वेदान् असृजत
त एनं सृष्टा नाधिन्वन्तान् अभ्यपीडयत्
तेभ्यो भूर्भुवः स्वर् इत्य् अक्षरत्
भूर् इत्य् ऋग्भ्यो ऽक्षरत्
सो ऽयं लोको ऽभवत्
भुवर् इति यजुर्भ्यो ऽक्षरत्
सो ऽन्तरिक्षलोको ऽभवत्
स्वर् इति सामभ्यो ऽक्षरत्
स स्वर्गो लोको ऽभवत्
prajāpatirvā imāṃstrīnvedān asṛjata
ta enaṃ sṛṣṭā nādhinvantān abhyapīḍayat
tebhyo bhūrbhuvaḥ svar ity akṣarat
bhūr ity ṛgbhyo 'kṣarat
so 'yaṃ loko 'bhavat
bhuvar iti yajurbhyo 'kṣarat
so 'ntarikṣaloko 'bhavat
svar iti sāmabhyo 'kṣarat
sa svargo loko 'bhavat
- 8
तद्यद् ऋक्त उल्बणं क्रियेत गार्हपत्यं परेत्य भूः स्वाहेति जुहुयात्
अयं वै लोको गार्हपत्यो ऽयं लोक ऋग्वेदस्तद्वा इमं च लोकम् ऋग्वेदं च स्वेन रसेन समर्धयति
tadyad ṛkta ulbaṇaṃ kriyeta gārhapatyaṃ paretya bhūḥ svāheti juhuyāt
ayaṃ vai loko gārhapatyo 'yaṃ loka ṛgvedastadvā imaṃ ca lokam ṛgvedaṃ ca svena rasena samardhayati
- 9
अथ यदि यजुष्ट उल्बणं क्रियेतान्वाहार्यपचनं परेत्य भुवः स्वाहेति जुहुयात्
अन्तरिक्षलोको वा अन्वाहार्यपचनो ऽन्तरिक्षलोको यजुर्वेदः
तद्वा अन्तरिक्षलोकं च यजुर्वेदं च स्वेन रसेन समर्धयति
atha yadi yajuṣṭa ulbaṇaṃ kriyetānvāhāryapacanaṃ paretya bhuvaḥ svāheti juhuyāt
antarikṣaloko vā anvāhāryapacano 'ntarikṣaloko yajurvedaḥ
tadvā antarikṣalokaṃ ca yajurvedaṃ ca svena rasena samardhayati
- 10
अथ यदि सामत उल्बणं क्रियेताहवनीयं परेत्य स्वः स्वाहेति जुहुयात्
स्वर्गो वै लोक आहवनीयः
स्वर्गो लोकः सामवेदः
तद्वै स्वर्गं च लोकं सामवेदं च स्वेन रसेन समर्धयति
atha yadi sāmata ulbaṇaṃ kriyetāhavanīyaṃ paretya svaḥ svāheti juhuyāt
svargo vai loka āhavanīyaḥ
svargo lokaḥ sāmavedaḥ
tadvai svargaṃ ca lokaṃ sāmavedaṃ ca svena rasena samardhayati
- 11
अतो वाव यतमस्मिन्न् एव कतमस्मिंश्चोल्बणं क्रियेत सर्वेष्व् एवानुपर्यायं जुहुयात्
तथा हास्य यज्ञो ऽस्कन्नः स्वगाकृतो भवतीति
ato vāva yatamasminn eva katamasmiṃścolbaṇaṃ kriyeta sarveṣv evānuparyāyaṃ juhuyāt
tathā hāsya yajño 'skannaḥ svagākṛto bhavatīti
- 12
अथ स्कन्नाद्वा भिन्नाद्वा त्रेधा यज्ञ उत्क्रामति देवान्दिवं तृतीयम् अन्तरिक्षं मनुष्यांस्तृतीयं पृथिवीं पितॄंस्तृतीयम्
atha skannādvā bhinnādvā tredhā yajña utkrāmati devāndivaṃ tṛtīyam antarikṣaṃ manuṣyāṃstṛtīyaṃ pṛthivīṃ pitṝṃstṛtīyam
- 13
तद् अभिमृशेद्देवान्दिवं यज्ञो ऽगात्ततो मा द्रविणम् अष्टु
अन्तरिक्षं मनुष्यान्यज्ञो ऽगात्ततो मा द्रविणम् अष्टु
पृथिवीं पितॄन्यज्ञो ऽगात्ततो मा द्रविणम् अष्टु
यत्र क्व च यज्ञो ऽगात्ततो मा द्रविणम् अष्टु
इति
तद्वा आत्मानं च यजमानं च स्वेन रसेन समर्धयति
tad abhimṛśeddevāndivaṃ yajño 'gāttato mā draviṇam aṣṭu
antarikṣaṃ manuṣyānyajño 'gāttato mā draviṇam aṣṭu
pṛthivīṃ pitṝnyajño 'gāttato mā draviṇam aṣṭu
yatra kva ca yajño 'gāttato mā draviṇam aṣṭu
iti
tadvā ātmānaṃ ca yajamānaṃ ca svena rasena samardhayati
- 14
वरुणो वा एतद्विष्णौ यज्ञम् उपार्पयति
varuṇo vā etadviṣṇau yajñam upārpayati
- 15
यद्यज्ञ उल्बणं क्रियते तद् अप उपनिनयेद्ययोर् ओजसा स्कभिता रजांसि वीर्येभिर्वीरतमा शविष्ठा या पत्येते अप्रतीता सहोभिर्विष्णू अगन्वरुणा पूर्वहूतौ स्वाहेति तद्वा आत्मानं च यजमानं च स्वेन रसेन समर्धयति
yadyajña ulbaṇaṃ kriyate tad apa upaninayedyayor ojasā skabhitā rajāṃsi vīryebhirvīratamā śaviṣṭhā yā patyete apratītā sahobhirviṣṇū aganvaruṇā pūrvahūtau svāheti tadvā ātmānaṃ ca yajamānaṃ ca svena rasena samardhayati

