15 shlokas
- 1
प्रजापतिर्देवेभ्य ऊर्जं व्यभजत्तत उदुम्बरः समभवत्प्राजापत्यो वा उदुम्बरः प्राजापत्य उद्गाता यद् उद्गातौदुम्बरीं प्रथमेन कर्मणान्वारभते स्वयैव तद्देवतयात्मानम् आर्त्विज्याय वृणीते
prajāpatirdevebhya ūrjaṃ vyabhajattata udumbaraḥ samabhavatprājāpatyo vā udumbaraḥ prājāpatya udgātā yad udgātaudumbarīṃ prathamena karmaṇānvārabhate svayaiva taddevatayātmānam ārtvijyāya vṛṇīte
- 2
ताम् उच्छ्रयति द्युतानस्त्वा मारुत उच्छ्रयतूद्दिवं स्तभानान्तरिक्षं पृण दृंह पृथिवीम्
tām ucchrayati dyutānastvā māruta ucchrayatūddivaṃ stabhānāntarikṣaṃ pṛṇa dṛṃha pṛthivīm
- 3
ताम् अन्वारभत आयोष्ट्वा सदने सादयाम्य् अवतश्छायायां समुद्रस्य हृदय इति
tām anvārabhata āyoṣṭvā sadane sādayāmy avataśchāyāyāṃ samudrasya hṛdaya iti
- 4
यज्ञो वा आयुस्तस्य तत्सदनं क्रियते
yajño vā āyustasya tatsadanaṃ kriyate
- 5
यज्ञो वा अवति तस्य सा छाया क्रियते
yajño vā avati tasya sā chāyā kriyate
- 6
मध्यतो वा आत्मनो हृदयं तस्मान्मध्ये सदस औदुम्बरी मीयते
madhyato vā ātmano hṛdayaṃ tasmānmadhye sadasa audumbarī mīyate
- 7
नमः समुद्राय नमः समुद्रस्य चक्षुष इत्य् आह वाग्वै समुद्रो मनः समुद्रस्य चक्षुस्ताभ्याम् एव तन्नमस्करोति
namaḥ samudrāya namaḥ samudrasya cakṣuṣa ity āha vāgvai samudro manaḥ samudrasya cakṣustābhyām eva tannamaskaroti
- 8
मा मा यूनर्वा हासीद् इत्य् आह साम वै यूनर्वा साम्न एव तन्नमस्करोत्य् आर्त्विज्यं करिष्यन्
mā mā yūnarvā hāsīd ity āha sāma vai yūnarvā sāmna eva tannamaskaroty ārtvijyaṃ kariṣyan
- 9
यो वा एवं साम्ने नमस्कृत्य साम्नार्त्विज्यं करोति न साम्नो हीयते नैनं सामापहते
yo vā evaṃ sāmne namaskṛtya sāmnārtvijyaṃ karoti na sāmno hīyate nainaṃ sāmāpahate
- 10
य एनम् अनुव्याहरति स आर्तिम् आर्छति
ya enam anuvyāharati sa ārtim ārchati
- 11
ऊर्ग् अस्य् ऊर्जोदा ऊर्जं मे देह्य् ऊर्जं मे धेह्य् अन्नं मे देह्य् अन्नं मे धेहि प्रजापतेर्वा एतद् उदरं यत्सद ऊर्ग् उदुम्बरो यद् औदुम्बरी मध्ये सदसो मीयते मध्यत एव तत्प्रजाभ्यो ऽन्नम् ऊर्जं दधाति
ūrg asy ūrjodā ūrjaṃ me dehy ūrjaṃ me dhehy annaṃ me dehy annaṃ me dhehi prajāpatervā etad udaraṃ yatsada ūrg udumbaro yad audumbarī madhye sadaso mīyate madhyata eva tatprajābhyo 'nnam ūrjaṃ dadhāti
- 12
तस्माद्यत्रैषा यातयामा क्रियते तत्प्रजा अशनायवो भवन्ति
tasmādyatraiṣā yātayāmā kriyate tatprajā aśanāyavo bhavanti
- 13
साम देवानाम् अन्नं सामन्य् एव तद्देवेभ्यो ऽन्न ऊर्जं दधाति स एव तद् ऊर्जि श्रितः प्रजाभ्य ऊर्जं विभजति
sāma devānām annaṃ sāmany eva taddevebhyo 'nna ūrjaṃ dadhāti sa eva tad ūrji śritaḥ prajābhya ūrjaṃ vibhajati
- 14
उदङ्ङ् आसीन उद्गायत्य् उदीचीं तद्दिशम् ऊर्जा भाजयति प्रत्यङ्ङ् आसीनः प्रस्तौति प्रतीचीं तद्दिशम् ऊर्जा भाजयति दक्षिणासीनः प्रतिहरति दक्षिणां तद्दिशम् ऊर्जा भाजयति प्राञ्चो ऽन्य ऋत्विज आर्त्विज्यं कुर्वन्ति तस्माद् एषा दिशां वीर्यवत्तमैतां हि भूयिष्ठाः प्रीणन्ति
udaṅṅ āsīna udgāyaty udīcīṃ taddiśam ūrjā bhājayati pratyaṅṅ āsīnaḥ prastauti pratīcīṃ taddiśam ūrjā bhājayati dakṣiṇāsīnaḥ pratiharati dakṣiṇāṃ taddiśam ūrjā bhājayati prāñco 'nya ṛtvija ārtvijyaṃ kurvanti tasmād eṣā diśāṃ vīryavattamaitāṃ hi bhūyiṣṭhāḥ prīṇanti
- 15
ब्रह्मवादिनो वदन्ति कस्मात्सत्यात्प्राञ्चो ऽन्य ऋत्विज आर्त्विज्यं कुर्वन्तीति विपरिक्रम्योद्गातार इति दिशाम् अभीष्ट्यै दिशाम् अभिप्रीत्या इति ब्रूयात्तस्मात्सर्वासु दिक्ष्व् अन्नं विद्यते सर्वा ह्य् अभीष्टाः प्रीताः
brahmavādino vadanti kasmātsatyātprāñco 'nya ṛtvija ārtvijyaṃ kurvantīti viparikramyodgātāra iti diśām abhīṣṭyai diśām abhiprītyā iti brūyāttasmātsarvāsu dikṣv annaṃ vidyate sarvā hy abhīṣṭāḥ prītāḥ

