संस्कृतम्

अपरेयमितस्त्वन्यां प्रकृतिं विद्धि मे पराम् ।

जीवभूतां महाबाहो ययेदं धार्यते जगत् ॥

7.5

लिप्यन्तरणम्

apareyamitastvanyāṃ prakṛtiṃ viddhi me parām |

jīvabhūtāṃ mahābāho yayedaṃ dhāryate jagat ||

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अन्वयः (गद्यक्रमः)

हे महाबाहो, इयम् अपरा। इतः तु अन्यां जीवभूतां मे परां प्रकृतिं विद्धि, यया इदं जगत् धार्यते।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

इयं अष्टधा प्रकृतिः अपरा निकृष्टा। अस्याः अन्यां जीवरूपां मम परां श्रेष्ठां प्रकृतिं जानीहि, यया इदं जगत् धार्यते। अपरा जडा, परा चेतना। केचित् परां प्रकृतिं जीवात्मानं, अन्ये चेतनशक्तिम् इति व्याचक्षते। चेतनं विना जडं निष्क्रियम्, अतः परा प्रकृतिः जगतः धारिका।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08