श्लोकः 6.34
चञ्चलं हि मनः कृष्ण प्रमाथि बलवद् दृढम् ।
तस्याहं निग्रहं मन्ये वायोरिव सुदुष्करम् ॥
लिप्यन्तरणम्
cañcalaṃ hi manaḥ kṛṣṇa pramāthi balavad dṛḍham |
tasyāhaṃ nigrahaṃ manye vāyoriva suduṣkaram ||
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
अन्वयः (गद्यक्रमः)
हे कृष्ण, मनः हि चञ्चलं प्रमाथि बलवत् दृढम्। तस्य निग्रहं वायोः इव सुदुष्करम् अहं मन्ये।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
व्याख्या
मनः चञ्चलं, क्षोभकारकं, बलवत्, दृढं च। तस्य निग्रहं वायोः निग्रहम् इव अतीव कठिनं मन्ये। मनसः चत्वारः दोषाः वर्ण्यन्ते। वायुः अदृश्यः सर्वत्रगः च, तथा मनः अपि। अर्जुनस्य वचनं सर्वेषां मानवानाम् अनुभवं प्रकटयति, अतः तस्य उत्तरं सर्वेषां कृते उपयुक्तम्।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08