संस्कृतम्

य एवं वेत्ति पुरुषं प्रकृतिं च गुणैः सह ।

सर्वथा वर्तमानोऽपि न स भूयोऽभिजायते ॥

13.24

लिप्यन्तरणम्

ya evaṃ vetti puruṣaṃ prakṛtiṃ ca guṇaiḥ saha |

sarvathā vartamāno'pi na sa bhūyo'bhijāyate ||

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अन्वयः (गद्यक्रमः)

यः एवं पुरुषं गुणैः सह प्रकृतिं च वेत्ति, सः सर्वथा वर्तमानः अपि भूयः न अभिजायते।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

एतस्य ज्ञानस्य फलम् उच्यते। यः पुरुषं गुणैः सह प्रकृतिं च यथोक्तं जानाति, सः पुनः न जायते। सर्वथा वर्तमानः अपि इति पदं विलक्षणम्, बाह्यजीवनं यथा अपि स्यात्, विवेकः एव मोचकः इति सूचयति। न अयम् अर्थः यत् आचारः उपेक्ष्यः, किन्तु यथार्थज्ञानिनः कर्म तं न बध्नाति इति बहवः व्याचक्षते।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08