393 shlokas
- 1
अस्ति दाक्षिणात्ये जनपदे मिहिलारोप्यं नाम नगरम्
asti dākṣiṇātye janapade mihilāropyaṃ nāma nagaram
- 2
तस्य नातिदूरे परिव्राजकावसथः
tasya nātidūre parivrājakāvasathaḥ
- 3
तत्र परिव्राड्जूटकर्णो नाम प्रतिवसति स्म
tatra parivrāḍjūṭakarṇo nāma prativasati sma
- 4
स भिक्षावेलायां तस्मान्नगरात्तीर्थभूत इति ब्राह्मणगृहेभ्यः सखण्डगुडदाडिमगर्भाणां स्निग्धद्रवपेशलानाम् अन्नविशेषाणां भिक्षाभाजनं परिपूर्णं कृत्वा तम् आवसथम् अवगम्य यथाविधि व्रतकालं कृत्वा तत्र शेषम् आपोतके सुगुप्तं कृत्वा नागदन्तके स्थापयति
sa bhikṣāvelāyāṃ tasmānnagarāttīrthabhūta iti brāhmaṇagṛhebhyaḥ sakhaṇḍaguḍadāḍimagarbhāṇāṃ snigdhadravapeśalānām annaviśeṣāṇāṃ bhikṣābhājanaṃ paripūrṇaṃ kṛtvā tam āvasatham avagamya yathāvidhi vratakālaṃ kṛtvā tatra śeṣam āpotake suguptaṃ kṛtvā nāgadantake sthāpayati
- 5
अहं सपरिजनस्तेन वर्ते
ahaṃ saparijanastena varte
- 6
एवं भक्ष्यमाणे तस्मिन्सुप्रयत्नस्थापिते ऽपि निर्विण्णः स्थानात्स्थानम् उच्चैर्मत्प्रति भयात्संक्रमयति
evaṃ bhakṣyamāṇe tasminsuprayatnasthāpite 'pi nirviṇṇaḥ sthānātsthānam uccairmatprati bhayātsaṃkramayati
- 7
तद् अप्य् अहम् अनायासेन प्राप्नोमि भक्षयामि च
tad apy aham anāyāsena prāpnomi bhakṣayāmi ca
- 8
अथैवं गच्छति काले कदाचित्तस्य परिव्राड्बृहत्स्फिङ्नाम प्राहुणक आगतः
athaivaṃ gacchati kāle kadācittasya parivrāḍbṛhatsphiṅnāma prāhuṇaka āgataḥ
- 9
स जूटकर्णस्तस्य स्वागताद्युपचारं कृत्वा कृतयथोचितव्रतकालस्तस्मिन्न् आपोतके शेषं सुगुप्तं कृत्वा खट्वासीनः शयनगतं बृहत्स्फिजम् अपृच्छत्
sa jūṭakarṇastasya svāgatādyupacāraṃ kṛtvā kṛtayathocitavratakālastasminn āpotake śeṣaṃ suguptaṃ kṛtvā khaṭvāsīnaḥ śayanagataṃ bṛhatsphijam apṛcchat
- 10
भवान् इतो मया वियुक्तः
bhavān ito mayā viyuktaḥ
- 11
तत आरभ्य केषु देशान्तरेषु तपोवनेषु वा परिभ्रान्त इति
tata ārabhya keṣu deśāntareṣu tapovaneṣu vā paribhrānta iti
- 12
असाव् अकथयत्
asāv akathayat
- 13
अथ कदाचिद् अहं महाकार्त्तिक्यां महातीर्थवरे पुष्करे स्नानं कृत्वा महतो जनसमूहदोषाद्भवता वियुक्तः
atha kadācid ahaṃ mahākārttikyāṃ mahātīrthavare puṣkare snānaṃ kṛtvā mahato janasamūhadoṣādbhavatā viyuktaḥ
- 14
ततो ऽहं गङ्गाद्वारप्रयागवाराणस्यादिष्व् अनुकूलप्रतिकूलं जाह्नवीम् अनु पर्यटन्किं बहुना कृत्स्नं महीमण्डलं समुद्रपर्यन्तम् अवलोकितवान्
tato 'haṃ gaṅgādvāraprayāgavārāṇasyādiṣv anukūlapratikūlaṃ jāhnavīm anu paryaṭankiṃ bahunā kṛtsnaṃ mahīmaṇḍalaṃ samudraparyantam avalokitavān
- 15
अर्धाख्याते च तस्मिञ्जूटकर्णः परिव्राण्नागदन्तोपश्लिष्टो मुहुर्मुहुर्जर्जरम् अवादयत्
ardhākhyāte ca tasmiñjūṭakarṇaḥ parivrāṇnāgadantopaśliṣṭo muhurmuhurjarjaram avādayat
- 16
कथ्यमानविघ्ने च क्रियमाणे कुपितो बृहत्स्फिग् आह
kathyamānavighne ca kriyamāṇe kupito bṛhatsphig āha
- 17
अहम् आदृतो भूत्वा भवतः कथयामि भवतस्तु किमर्थम् अनादरः
aham ādṛto bhūtvā bhavataḥ kathayāmi bhavatastu kimartham anādaraḥ
- 18
तथा च
tathā ca
- 19
विमानना दुश्चरितानुकीर्तनं कथाप्रसङ्गो वचनाद् अविस्मयः
न दृष्टिदानं कृतपूर्वनाशनं विरक्तभावस्य नरस्य लक्षणम्
vimānanā duścaritānukīrtanaṃ kathāprasaṅgo vacanād avismayaḥ
na dṛṣṭidānaṃ kṛtapūrvanāśanaṃ viraktabhāvasya narasya lakṣaṇam
- 20
सो ऽब्रवीत्
so 'bravīt
- 21
भद्र न मन्युः करणीयः
bhadra na manyuḥ karaṇīyaḥ
- 22
पश्य अयं मे मूषको महतो ऽपकारान्करोति भिक्षाभाजनप्रध्वंसान्न चाहम् एनं शक्नोमि निवारयितुम्
paśya ayaṃ me mūṣako mahato 'pakārānkaroti bhikṣābhājanapradhvaṃsānna cāham enaṃ śaknomi nivārayitum
- 23
सो ऽब्रवीत्
so 'bravīt
- 24
किम् एष एकको ऽत्र मूषकः उतान्ये ऽपि मूषकाः
kim eṣa ekako 'tra mūṣakaḥ utānye 'pi mūṣakāḥ
- 25
सो ऽब्रवीत्
so 'bravīt
- 26
किम् अन्यैर्मूषकैः
kim anyairmūṣakaiḥ
- 27
अयं मां दुष्टो योगीवाजस्रं छलयति
ayaṃ māṃ duṣṭo yogīvājasraṃ chalayati
- 28
तच्छ्रुत्वासाव् आह
tacchrutvāsāv āha
- 29
जूटकर्ण न मूषकमात्रस्येदृशी शक्तिर्भवति किं तर्हि कारणेनात्र भवितव्यम्
jūṭakarṇa na mūṣakamātrasyedṛśī śaktirbhavati kiṃ tarhi kāraṇenātra bhavitavyam
- 30
उक्तं च
uktaṃ ca

