Sanskrit

Hitopadesha · Book 4 4.18

4.18

चित्रवर्णः पृच्छति कथम् एतत्

मन्त्री कथयति

अस्ति मालवविषये पद्मगर्भाभिधानं सरः

तत्रैको वृद्धो बकः सामर्थ्यहीन उद्विग्नम् इवात्मानं दर्शयित्वा स्थितः

स च केनचित्कुलीरणे दूराद् एव दृष्टः

पृष्टश्च किम् इति भवान् अत्राहारत्यागेन तिष्ठति

बकेनोक्तं मत्स्या मम जीवनहेतवः

ते कैवर्तैर् आगत्य व्यापादयितव्या इति वार्ता नगरोपान्ते मया श्रुता

अतो वर्तनाभावाद् एवास्मन्मरणम् उपस्थितम् इति ज्ञात्वाहारेऽप्य् अनादरः कृतः

ततो मत्स्यैर् आलोचितमिह समये तावद् उपकारक एवायं लक्ष्यते

तद् अयम् एव यथाकर्तव्यं पृच्छ्यताम्

तथा चोक्तम्

उपकर्त्रारिणा सन्धिर्न मित्रेणापकारिणा

उपकारापकारो हि लक्ष्यं लक्षणम् एतयोः

Transliteration

citravarṇaḥ pṛcchati katham etat

mantrī kathayati

asti mālavaviṣaye padmagarbhābhidhānaṃ saraḥ

tatraiko vṛddho bakaḥ sāmarthyahīna udvignam ivātmānaṃ darśayitvā sthitaḥ

sa ca kenacitkulīraṇe dūrād eva dṛṣṭaḥ

pṛṣṭaśca kim iti bhavān atrāhāratyāgena tiṣṭhati

bakenoktaṃ matsyā mama jīvanahetavaḥ

te kaivartair āgatya vyāpādayitavyā iti vārtā nagaropānte mayā śrutā

ato vartanābhāvād evāsmanmaraṇam upasthitam iti jñātvāhāre'py anādaraḥ kṛtaḥ

tato matsyair ālocitamiha samaye tāvad upakāraka evāyaṃ lakṣyate

tad ayam eva yathākartavyaṃ pṛcchyatām

tathā coktam

upakartrāriṇā sandhirna mitreṇāpakāriṇā

upakārāpakāro hi lakṣyaṃ lakṣaṇam etayoḥ

By System Admin

Translation

Draft in progress