Sanskrit

Hitopadesha · Book 2 2.80

2.80

पिङ्गलको ऽवदद्भद्र दमनक किम् एतत्

त्वम् अस्मदीयप्रधानामात्यपुत्र इयन्तं कालं यावत्कुतो ऽपि खलवाक्यान्नागतो ऽसि

इदानीं यथाभिमतं ब्रूहि

दमनको ब्रूते देव पृच्छामि किंचित्

उच्यताम्

उदकार्थी स्वामी पानीयम् अपीत्वा किम् इति विस्मित इव तिष्ठति

पिङ्गलको ऽवदद्भद्रम् उक्तं त्वया

किंत्व् एतद्रहस्यं वक्तुं काचिद्विश्वासभूमिर्नास्ति

तथापि निभृतं कृत्वा कथयामि

शृणु

सम्प्रति वनम् इदम् अपूर्वसत्त्वाधिष्ठितम् अतो ऽस्माकं त्याज्यम्

अनेन हेतुना विस्मितो ऽस्मि

तथा च श्रुतो मयापि महान् अपूर्वशब्दः

शब्दानुरूपेणास्य प्राणिनो महता बलेन भवितव्यम्

दमनको ब्रूते देव अस्ति तावद् अयं महान्भयहेतुः

स शब्दो ऽस्माभिर् अप्य् आकर्णितः

किंतु स किं मन्त्री यः प्रथमं भूमित्यागं पश्चाद्युद्धं चोपविशति अस्मिन्कार्यसंदेहे भृत्यानाम् उपयोग एव ज्ञातव्यः

यतः

बन्धुस्त्रीभृत्यवर्गस्य बुद्धेः सत्त्वस्य चात्मनः

आपन्निकषपाषाणे नरो जानाति सारताम्

Transliteration

piṅgalako 'vadadbhadra damanaka kim etat

tvam asmadīyapradhānāmātyaputra iyantaṃ kālaṃ yāvatkuto 'pi khalavākyānnāgato 'si

idānīṃ yathābhimataṃ brūhi

damanako brūte deva pṛcchāmi kiṃcit

ucyatām

udakārthī svāmī pānīyam apītvā kim iti vismita iva tiṣṭhati

piṅgalako 'vadadbhadram uktaṃ tvayā

kiṃtv etadrahasyaṃ vaktuṃ kācidviśvāsabhūmirnāsti

tathāpi nibhṛtaṃ kṛtvā kathayāmi

śṛṇu

samprati vanam idam apūrvasattvādhiṣṭhitam ato 'smākaṃ tyājyam

anena hetunā vismito 'smi

tathā ca śruto mayāpi mahān apūrvaśabdaḥ

śabdānurūpeṇāsya prāṇino mahatā balena bhavitavyam

damanako brūte deva asti tāvad ayaṃ mahānbhayahetuḥ

sa śabdo 'smābhir apy ākarṇitaḥ

kiṃtu sa kiṃ mantrī yaḥ prathamaṃ bhūmityāgaṃ paścādyuddhaṃ copaviśati asminkāryasaṃdehe bhṛtyānām upayoga eva jñātavyaḥ

yataḥ

bandhustrībhṛtyavargasya buddheḥ sattvasya cātmanaḥ

āpannikaṣapāṣāṇe naro jānāti sāratām

By System Admin

Translation

Draft in progress