31 shlokas
- 1
अथेदम् अग्न्याधेयम्
athedam agnyādheyam
- 2
तस्य कः कर्मण उपक्रमो भवतीति
tasya kaḥ karmaṇa upakramo bhavatīti
- 3
उक्तान्य् ऋतुनक्षत्राण्य् उक्तम् आत्मनः पुरश्चरणम्
uktāny ṛtunakṣatrāṇy uktam ātmanaḥ puraścaraṇam
- 4
कथम् अत्रानुपूर्व्यं भवति
katham atrānupūrvyaṃ bhavati
- 5
स्नानपवनमन्त्रप्रोक्षणपुण्याहवाचनानि श्रद्धाम् आहूयाकूत्या वेदनं कृत्वोपव्याहृत्यर्त्विजो वृत्वार्हयित्वा देवयजनं याचित्वा देवयजनम् आदाय स्फ्यम् आदायान्तरेण वेद्युत्कराव् उद्देशेन प्रपद्य जघनेन गार्हपत्यं तिष्ठन्प्राचीनं स्फ्येन गार्हपत्यस्यायतनम् उद्धन्ति
snānapavanamantraprokṣaṇapuṇyāhavācanāni śraddhām āhūyākūtyā vedanaṃ kṛtvopavyāhṛtyartvijo vṛtvārhayitvā devayajanaṃ yācitvā devayajanam ādāya sphyam ādāyāntareṇa vedyutkarāv uddeśena prapadya jaghanena gārhapatyaṃ tiṣṭhanprācīnaṃ sphyena gārhapatyasyāyatanam uddhanti
- 6
उद्धन्यमानम् अस्या अमेध्यम् अप पाप्मानं यजमानस्य हन्तु शिवा नः सन्तु प्रदिशश्चतस्रः शं नो माता पृथिवी तोकसातेति
uddhanyamānam asyā amedhyam apa pāpmānaṃ yajamānasya hantu śivā naḥ santu pradiśaścatasraḥ śaṃ no mātā pṛthivī tokasāteti
- 7
अथैनद् अद्भिर् अवोक्षति शं नो देवीर् अभिष्टय आपो भवन्तु पीतये शं योर् अभिस्रवन्तु न इति
athainad adbhir avokṣati śaṃ no devīr abhiṣṭaya āpo bhavantu pītaye śaṃ yor abhisravantu na iti
- 8
एवम् एवान्वाहार्यपचनस्यायतनम् उद्धन्ति
evam evānvāhāryapacanasyāyatanam uddhanti
- 9
एवम् एवाहवनीयस्य
evam evāhavanīyasya
- 10
एवम् इतरयोर्यदि करिष्यन्भवति
evam itarayoryadi kariṣyanbhavati
- 11
अथान्तरेण वेद्युत्कराव् उद्देशेनोदङ्ङ् उपनिष्क्रम्य तां दिशं यन्ति यत्रास्य संभारा उपकॢप्ता भवन्ति
athāntareṇa vedyutkarāv uddeśenodaṅṅ upaniṣkramya tāṃ diśaṃ yanti yatrāsya saṃbhārā upakḷptā bhavanti
- 12
अपि वोत्तरेण शालायाः सर्वे संभारा उपकॢप्ता भवन्ति
api vottareṇa śālāyāḥ sarve saṃbhārā upakḷptā bhavanti
- 13
अपि वान्तर्वेदि प्राचीनं तान्मन्त्रानुपूर्व्यम् एकैकं संभारम् एकैकेन यजुषा संभरति
api vāntarvedi prācīnaṃ tānmantrānupūrvyam ekaikaṃ saṃbhāram ekaikena yajuṣā saṃbharati
- 14
वैश्वानरस्य रूपम्पृथिव्यां परिस्रसा
vaiśvānarasya rūpampṛthivyāṃ parisrasā
- 15
स्योनम् आविशतु न इति सिकताः संभृत्य निदधाति
syonam āviśatu na iti sikatāḥ saṃbhṛtya nidadhāti
- 16
एवम् एवोत्तरमुत्तरं संभारम् उत्तरेणोत्तरेण यजुषा संभृत्य संभृत्यैव निदधाति
evam evottaramuttaraṃ saṃbhāram uttareṇottareṇa yajuṣā saṃbhṛtya saṃbhṛtyaiva nidadhāti
- 17
ऊषाश्च सिकताश्चाखूत्करं च वल्मीकवपां च सूदं च वराहविहतं च पुष्करपर्णं च शर्कराश्चेत्य् अष्टौ पार्थिवाः
ūṣāśca sikatāścākhūtkaraṃ ca valmīkavapāṃ ca sūdaṃ ca varāhavihataṃ ca puṣkaraparṇaṃ ca śarkarāścety aṣṭau pārthivāḥ
- 18
अथोत्तरेण यजुषा षड्ढिरण्यशल्कान् आहरति
athottareṇa yajuṣā ṣaḍḍhiraṇyaśalkān āharati
- 19
अथ वानस्पत्याभिर्वानस्पत्याः
atha vānaspatyābhirvānaspatyāḥ
- 20
शाखा आर्द्राः सपलाशाः सप्रारोहाः प्रादेशमात्रीर् अप्रतिशुष्काग्रा आहरति
śākhā ārdrāḥ sapalāśāḥ saprārohāḥ prādeśamātrīr apratiśuṣkāgrā āharati
- 21
अपि वा यथालाभम्
api vā yathālābham
- 22
पर्णं द्वाभ्याम्
parṇaṃ dvābhyām
- 23
चित्रियस्याश्वत्थस्य तिस्रः समिध आर्द्राः सपलाशाः सप्रारोहाः प्रादेशमात्रीर् अप्रतिशुष्काग्रा आहरति चित्रियाद् अश्वत्थात्संभृता बृहत्यः शरीरम् अभिसंस्कृता स्थ
प्रजापतिना यज्ञमुखेन संमितास्तिस्रस्त्रिवृद्भिर्मिथुनाः प्रजात्या इति
citriyasyāśvatthasya tisraḥ samidha ārdrāḥ sapalāśāḥ saprārohāḥ prādeśamātrīr apratiśuṣkāgrā āharati citriyād aśvatthātsaṃbhṛtā bṛhatyaḥ śarīram abhisaṃskṛtā stha
prajāpatinā yajñamukhena saṃmitāstisrastrivṛdbhirmithunāḥ prajātyā iti
- 24
अथ मुञ्जकुलायम् आहरति या ते अग्न ओजस्विनी तनूर् ओषधीषु प्रविष्टा
तां त इह संभरामीति
atha muñjakulāyam āharati yā te agna ojasvinī tanūr oṣadhīṣu praviṣṭā
tāṃ ta iha saṃbharāmīti
- 25
अथास्मा अरणी आहरत्य् आश्वत्थीं शमीगर्भीम् अप्य् अशमीगर्भीं वा चतुरङ्गुलम् उत्सेधां द्वादशाङ्गुलं विस्तीर्णां षोडशाङ्गुलम् आयताम् अपि वा प्रादेशमात्रीं सर्वतः समां चतुरङ्गुलम् एवोत्सेधाम्
athāsmā araṇī āharaty āśvatthīṃ śamīgarbhīm apy aśamīgarbhīṃ vā caturaṅgulam utsedhāṃ dvādaśāṅgulaṃ vistīrṇāṃ ṣoḍaśāṅgulam āyatām api vā prādeśamātrīṃ sarvataḥ samāṃ caturaṅgulam evotsedhām
- 26
तस्या उत्तानाया अनुलोमम् अधस्तात्प्रतीचीनप्रवणं प्रजननं कुर्वन्ति
tasyā uttānāyā anulomam adhastātpratīcīnapravaṇaṃ prajananaṃ kurvanti
- 27
तावतीम् एवोत्तरारणिम्
tāvatīm evottarāraṇim
- 28
अथैने आहरति अश्वत्थाद्धव्यवाहाद्धि जाताम् अग्नेस्तनूं यज्ञियां संभरामि
शान्तयोनिं शमीगर्भम् अग्नये प्रजनयितवे
athaine āharati aśvatthāddhavyavāhāddhi jātām agnestanūṃ yajñiyāṃ saṃbharāmi
śāntayoniṃ śamīgarbham agnaye prajanayitave
- 29
यो अश्वत्थः शमीगर्भ आरुरोह त्वे सचा
yo aśvatthaḥ śamīgarbha āruroha tve sacā
- 30
तं ते हरामि ब्रह्मणा यज्ञियैः केतुभिः सह इति
taṃ te harāmi brahmaṇā yajñiyaiḥ ketubhiḥ saha iti

