శ్లోకం 2.69
या निशा सर्वभूतानां तस्यां जागर्ति संयमी ।
यस्यां जाग्रति भूतानि सा निशा पश्यतो मुनेः ॥
లిప్యంతరీకరణ
yā niśā sarvabhūtānāṃ tasyāṃ jāgarti saṃyamī |
yasyāṃ jāgrati bhūtāni sā niśā paśyato muneḥ ||
Sanskrit System రచించినది · యంత్ర చిత్తుప్రతి · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
అనువాదం
సకల ప్రాణులకు ఏది రాత్రో, దానిలో సంయమి మేల్కొని ఉంటాడు; ప్రాణులు దేనిలో మేల్కొని ఉంటాయో, అది దర్శించే మునికి రాత్రి.
Sanskrit System రచించినది · యంత్ర చిత్తుప్రతి · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
వ్యాఖ్యానం
ఈ శ్లోకం అద్భుతమైన విరోధాభాసాన్ని వాడుతుంది. అన్ని ప్రాణులకు ఏది రాత్రో, దానిపట్ల సంయమి మేల్కొని ఉంటాడు; ప్రాణులు దేనిపట్ల మేల్కొని ఉంటాయో, అది దర్శించే మునికి రాత్రి. అర్థం ఏమిటంటే జ్ఞానులూ లౌకికులూ వ్యతిరేక విలువలతో జీవిస్తారు. లాభం, సుఖం, హోదా వంటివి సాధారణ మనుషులను ఆకర్షిస్తాయి కానీ మునికి వాటిలో వెలుగు లేదు; ఇతరులు గమనించని అంతర్గత సత్యమే అతనికి పగటి వెలుగు.
Sanskrit System రచించినది · యంత్ర చిత్తుప్రతి · claude-opus-5-5 · 2026-11-08