श्लोकः 5.8
नैव किञ्चित्करोमीति युक्तो मन्येत तत्त्ववित् ।
पश्यञ्शृण्वन्स्पृशञ्जिघ्रन्नश्नन्गच्छन्स्वपञ्श्वसन् ॥
लिप्यन्तरणम्
naiva kiñcitkaromīti yukto manyeta tattvavit |
paśyañśaṛṇvanspṛśañjighrannaśnangacchansvapañśvasan ||
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
अन्वयः (गद्यक्रमः)
तत्त्ववित् युक्तः पश्यन् शृण्वन् स्पृशन् जिघ्रन् अश्नन् गच्छन् स्वपन् श्वसन् किञ्चित् न एव करोमि इति मन्येत,
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
व्याख्या
तत्त्वज्ञः योगी दर्शनं, श्रवणं, स्पर्शनं, घ्राणं, भोजनं, गमनं, शयनं, श्वसनं च कुर्वन् अपि अहं किमपि न करोमि इति मन्यते। सर्वाः क्रियाः इन्द्रियाणां, न तु आत्मनः। वाक्यं परस्मिन् श्लोके पूर्यते। अत्र साङ्ख्यदृष्ट्या आत्मनः अकर्तृत्वं प्रतिपाद्यते। युक्तः इति योगी, तत्त्ववित् इति तत्त्वज्ञः।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08