संस्कृतम्

व्यवसायात्मिका बुद्धिरेकेह कुरुनन्दन ।

बहुशाखा ह्यनन्ताश्च बुद्धयोऽव्यवसायिनाम् ॥

2.41

लिप्यन्तरणम्

vyavasāyātmikā buddhirekeha kurunandana |

bahuśākhā hyanantāśca buddhayo'vyavasāyinām ||

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अन्वयः (गद्यक्रमः)

हे कुरुनन्दन, इह व्यवसायात्मिका बुद्धिः एका। अव्यवसायिनां बुद्धयः हि बहुशाखाः अनन्ताः च।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

योगमार्गे निश्चयात्मिका बुद्धिः एका एव, एकलक्ष्यवती। अनिश्चितबुद्धीनां बुद्धयः तु बहुशाखाः अनन्ताः च, यथा वृक्षस्य असंख्याः शाखाः। एकाग्रता एव साधनायाः मूलम्। यः विविधकामनाभिः आकृष्यते, तस्य मनः विक्षिप्तं भवति। व्यवसायः इति दृढः निश्चयः, यः अर्जुने इदानीम् अभावम् आप्नोत्।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08