श्लोकः 10.4
बुद्धिर्ज्ञानमसम्मोहः क्षमा सत्यं दमः शमः ।
सुखं दुःखं भवोऽभावो भयं चाभयमेव च ॥
लिप्यन्तरणम्
buddhirjñānamasammohaḥ kṣamā satyaṃ damaḥ śamaḥ |
sukhaṃ duḥkhaṃ bhavo'bhāvo bhayaṃ cābhayameva ca ||
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
अन्वयः (गद्यक्रमः)
बुद्धिः ज्ञानम् असम्मोहः क्षमा सत्यं दमः शमः सुखं दुःखं भवः अभावः भयं च अभयम् एव च,
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
व्याख्या
अत्र भूतानां भावानां गणना आरभ्यते, सा च अग्रिमे श्लोके समाप्यते। बुद्धिः ज्ञानं क्षमा सत्यम् इत्यादयः शुभाः गुणाः, दुःखम् अभावः भयम् इत्यादयः विरुद्धाः इव भावाः च एकत्र पठ्यन्ते। एषः संयोगः साभिप्रायः, न केवलं प्रियाः भावाः भगवतः आयत्ताः, अपि तु सकलः अनुभवः। जगति किमपि भगवतः बहिः न इति अध्यायस्य तात्पर्यम् अत्र सूच्यते।
Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08