संस्कृतम्

पश्यैतां पाण्डुपुत्राणामाचार्य महतीं चमूम् ।

व्यूढां द्रुपदपुत्रेण तव शिष्येण धीमता ॥

1.3

लिप्यन्तरणम्

paśyaitāṃ pāṇḍuputrāṇāmācārya mahatīṃ camūm |

vyūḍhāṃ drupadaputreṇa tava śiṣyeṇa dhīmatā ||

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अन्वयः (गद्यक्रमः)

हे आचार्य, तव धीमता शिष्येण द्रुपदपुत्रेण व्यूढाम् एतां पाण्डुपुत्राणां महतीं चमूं पश्य।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

दुर्योधनः द्रोणाय पाण्डवसेनां दर्शयति, तस्याः व्यूहकर्तारं धृष्टद्युम्नं च निर्दिशति। अस्मिन् वचने व्यङ्ग्यम् अस्ति। द्रुपदः पूर्वं द्रोणेन अवमानितः सन् तद्वधार्थं पुत्रं यज्ञेन लब्धवान्, सः एव धृष्टद्युम्नः। तथापि द्रोणः तं धनुर्विद्याम् अशिक्षयत्। तव शिष्येण इति कथनेन गुरोः औदार्यम् एव शत्रुं सज्जीकृतवत् इति सूचयन् दुर्योधनः द्रोणस्य युद्धोत्साहं प्रेरयितुम् इच्छति।

Sanskrit System द्वारा · यान्त्रिकं प्रारूपम् · claude-opus-5-5 · 2026-11-08