संस्कृत

चञ्चलं हि मनः कृष्ण प्रमाथि बलवद् दृढम् ।

तस्याहं निग्रहं मन्ये वायोरिव सुदुष्करम् ॥

6.34

लिप्यन्तरण

cañcalaṃ hi manaḥ kṛṣṇa pramāthi balavad dṛḍham |

tasyāhaṃ nigrahaṃ manye vāyoriva suduṣkaram ||

Sanskrit System द्वारा · मेसिन मस्यौदा · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अनुवाद

हे कृष्ण, मन चञ्चल, मथ्ने, बलवान् र जिद्दी छ। यसलाई वशमा राख्नु हावालाई समात्नुजस्तै कठिन लाग्छ।

Sanskrit System द्वारा · मेसिन मस्यौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

अर्जुन मनलाई चार बलिया शब्दमा वर्णन गर्छन्: चञ्चल, उग्र, शक्तिशाली र हठी। त्यसलाई वशमा राख्नु, उनी भन्छन्, हावा समात्नुजस्तै कठिन लाग्छ। तुलना जीवन्त र अनुभवसँग मेल खाने छ, किनभने हावालाई न समात्न सकिन्छ न रोक्न। अर्जुनको इमानदारीले गीताको सबैभन्दा व्यावहारिक उत्तरमध्ये एकको तयारी गर्छ। उनको गुनासो कमजोरीको होइन, गम्भीरताको चिह्न हो; उनले बुझेका छन् कि उपदेशले सहमति मात्र होइन, मनको वास्तविक परिवर्तन माग्छ।

Sanskrit System द्वारा · मेसिन मस्यौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08