श्लोक 6.11
शुचौ देशे प्रतिष्ठाप्य स्थिरमासनमात्मनः ।
नात्युच्छ्रितं नातिनीचं चैलाजिनकुशोत्तरम् ॥
लिप्यंतर
śucau deśe pratiṣṭhāpya sthiramāsanamātmanaḥ |
nātyucchritaṃ nātinīcaṃ cailājinakuśottaram ||
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
भाषांतर
स्वच्छ जागी त्याने स्वतःसाठी स्थिर आसन मांडावे, जे फार उंच नाही की फार खाली नाही, आणि ज्यावर दर्भ, मृगचर्म आणि वस्त्र एकावर एक घातलेले असेल.
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
स्पष्टीकरण
कृष्ण ध्यानासाठी आसनाचे तपशीलवार वर्णन करतो. शुचौ देशे, म्हणजे स्वच्छ, पवित्र जागी. आसन स्थिर असावे, म्हणजे हलणारे नसावे. ते फार उंच नसावे, कारण पडण्याची भीती असते, आणि फार खाली नसावे, कारण जमिनीचा ओलावा आणि थंडी लागते. त्यावर दर्भ, म्हणजे कुश गवत, मग मृगचर्म आणि त्यावर वस्त्र. हे सर्व त्या काळातील पारंपरिक ध्यानसाधनेचे साहित्य होते. आधुनिक वाचक याचा व्यापक अर्थ घेतात: ध्यानासाठी स्वच्छ, शांत आणि आरामदायक जागा असावी, जी मनाला एकाग्र होण्यास मदत करते.
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08