श्लोक 18.49
असक्तबुद्धिः सर्वत्र जितात्मा विगतस्पृहः ।
नैष्कर्म्यसिद्धिं परमां संन्यासेनाधिगच्छति ॥
लिप्यन्तरण
asaktabuddhiḥ sarvatra jitātmā vigataspṛhaḥ |
naiṣkarmyasiddhiṃ paramāṃ saṃnyāsenādhigacchati ||
Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
अनुवाद
जकर बुद्धि सभ ठाम असक्त अछि, जे अपना केँ जीतने अछि आ जे स्पृहा सँ रहित अछि, ओ संन्यास सँ नैष्कर्म्यक परम सिद्धि केँ प्राप्त करैत अछि।
Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
व्याख्या
एहि सभक लक्ष्यक वर्णन कयल गेल अछि। जकर बुद्धि सभ ठाम अनासक्त अछि, जे आत्मविजयी अछि आ लालसा सँ मुक्त अछि, ओ संन्यासक द्वारा नैष्कर्म्यक परम सिद्धि पबैत अछि, अर्थात कर्मक बन्धनकारी शक्ति सँ मुक्ति। नैष्कर्म्यक अर्थ कर्म नहि करब नहि अछि, बल्कि ओहि अवस्था अछि जतय कर्म होइतो बन्धन नहि बनैत अछि। एतय संन्यास शब्द त्यागक भीतरी अर्थ मे अछि, जे एहि अध्यायक आरम्भिक प्रश्नक उत्तर सँ मेल खाइत अछि। बाहरी त्याग सँ बेसी भीतरी अनासक्ति महत्त्वपूर्ण अछि।
Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08