サンスクリット

द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।

क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥

15.16

翻字

dvāvimau puruṣau loke kṣaraścākṣara eva ca |

kṣaraḥ sarvāṇi bhūtāni kūṭastho'kṣara ucyate ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

アンヴァヤ(散文語順)

लोके इमौ द्वौ पुरुषौ, क्षरः च अक्षरः एव च, सर्वाणि भूतानि क्षरः, कूटस्थः अक्षरः उच्यते।

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

भगवान् पुरुषविषयकं त्रिविधं उपदेशम् आरभते। लोके द्वौ पुरुषौ, क्षरः सर्वाणि परिवर्तमानानि नश्वराणि भूतानि, अक्षरः कूटस्थः, अधिकरणवत् अविकारी। अक्षरः कः इति व्याख्यातारः भिन्नं वदन्ति। मायाशक्तिः इति एके, मुक्ताः जीवाः इति अन्ये, कूटस्थः जीवात्मा इति अपरे। तृतीयः पुरुषः अग्रिमे श्लोके उच्यते।

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08