詩節 14.5
सत्त्वं रजस्तम इति गुणाः प्रकृतिसम्भवाः ।
निबध्नन्ति महाबाहो देहे देहिनमव्ययम् ॥
翻字
sattvaṃ rajastama iti guṇāḥ prakṛtisambhavāḥ |
nibadhnanti mahābāho dehe dehinamavyayam ||
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
翻訳
మహాబాహూ, సత్త్వం, రజస్సు, తమస్సు అనే ప్రకృతి నుండి పుట్టిన గుణాలు అవ్యయుడైన దేహిని దేహంలో బంధిస్తాయి.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
解説
ప్రకృతి నుండి పుట్టే మూడు గుణాలను శ్రీకృష్ణుడు పేర్కొంటాడు: సత్త్వం, అంటే నిర్మలత్వం లేదా మంచితనం; రజస్సు, అంటే ఉద్రేకం లేదా క్రియాశీలత; తమస్సు, అంటే జడత్వం లేదా చీకటి. ఇవి కలిసి స్వతహాగా నశించని దేహిని దేహానికి బంధిస్తాయి. గుణం అనే పదానికి తాడులోని పేట అనే అర్థం కూడా ఉంది; ఆత్మను కట్టే త్రాడుగా పెనవేసిన మూడు పేటల ప్రతీకను కొందరు ఇందులో చూస్తారు. మిగిలిన అధ్యాయం ప్రతి గుణాన్నీ పరిశీలిస్తుంది: అది ఎలా వ్యక్తమవుతుంది, ఎలా బంధిస్తుంది, ఎక్కడికి నడిపిస్తుంది. వర్గీకరించడమే కాదు, విముక్తి కలిగించడమే లక్ష్యం.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08