サンスクリット

वक्त्राणि ते त्वरमाणा विशन्ति

दंष्ट्राकरालानि भयानकानि ।

केचिद्विलग्ना दशनान्तरेषु

सन्दृश्यन्ते चूर्णितैरुत्तमाङ्गैः ॥

11.27

翻字

vaktrāṇi te tvaramāṇā viśanti

daṃṣṭrākarālāni bhayānakāni |

kecidvilagnā daśanāntareṣu

sandṛśyante cūrṇitairuttamāṅgaiḥ ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

翻訳

आपके दाढ़ों से विकराल, भयानक मुखों में तेज़ी से प्रवेश कर रहे हैं। कुछ आपके दाँतों के बीच फँसे हुए, चूर-चूर हुए सिरों के साथ दिखाई दे रहे हैं।

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

逐語訳

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

पिछले श्लोक का वाक्य गीता के सबसे हिंसक बिम्बों में से एक के साथ पूरा होता है। दोनों सेनाओं के योद्धा जल्दी-जल्दी श्रीकृष्ण के मुखों में जा रहे हैं, और कुछ दाँतों के बीच फँसे, चूर हुए सिरों के साथ दिख रहे हैं। यह भयावहता जान-बूझकर है। अर्जुन अपने सम्बन्धियों को मारने से डर रहे थे; अब वे देखते हैं कि उनकी मृत्यु दिव्य रूप में पहले से समाई है, मानो वह हो चुकी हो। श्लोक हिंसा की प्रशंसा नहीं करता। यह अर्जुन को काल और मरणशीलता के उस सत्य से सामना कराता है जिससे किसी पक्ष का कोई नहीं बच सकता।

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08