संस्कृत

अनादिमध्यान्तमनन्तवीर्य-

मनन्तबाहुं शशिसूर्यनेत्रम् ।

पश्यामि त्वां दीप्तहुताशवक्त्रं

स्वतेजसा विश्वमिदं तपन्तम् ॥

11.19

लिप्यंतरण

anādimadhyāntamanantavīrya-

manantabāhuṃ śaśisūryanetram |

paśyāmi tvāṃ dīptahutāśavaktraṃ

svatejasā viśvamidaṃ tapantam ||

Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

अनुवाद

आपको आदि, अंत और मध्य से रहित, अनन्त सामर्थ्य से युक्त, अनन्त भुजावाले, चन्द्र-सूर्य रूप नेत्रों वाले, प्रज्वलित अग्निरूप मुखवाले और अपने तेज से इस जगत को संतृप्त करते हुए देखता हूँ

मूल तालिका से · +1 और

शब्दार्थ

Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

व्याख्या

अर्जुन फिर वर्णन पर लौटते हैं, और स्वर और तीव्र हो जाता है। फिर से उन्हें न आदि मिलता है, न मध्य, न अन्त। चन्द्रमा और सूर्य श्रीकृष्ण के नेत्र हैं, और उनका मुख दहकती अग्नि है। सबसे ध्यान खींचने वाला अन्तिम बिम्ब है: श्रीकृष्ण का तेज पूरे जगत को तपा रहा है। अब तक रूप का प्रकाश चकाचौंध करने वाला था; यहाँ वह जलाने लगता है। यह श्लोक विस्मय से भय की ओर मोड़ का चिह्न है। वही तेज जिसने विश्व को प्रकट किया था, अब उसे संकट में डालता लगता है, और निगलने वाले मुखों के उन भयानक बिम्बों की तैयारी करता है जो आगे आते हैं।

Sanskrit System द्वारा · मशीन मसौदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08