શ્લોક 6.34
चञ्चलं हि मनः कृष्ण प्रमाथि बलवद् दृढम् ।
तस्याहं निग्रहं मन्ये वायोरिव सुदुष्करम् ॥
લિપ્યંતર
cañcalaṃ hi manaḥ kṛṣṇa pramāthi balavad dṛḍham |
tasyāhaṃ nigrahaṃ manye vāyoriva suduṣkaram ||
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
અનુવાદ
હે કૃષ્ણ, મન ચંચળ, ક્ષોભ કરનારું, બળવાન અને દૃઢ છે. તેને વશ કરવું મને પવનને વશ કરવા જેવું અત્યંત કઠિન લાગે છે.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
સમજૂતી
અર્જુન મનને ચાર પ્રબળ શબ્દોમાં વર્ણવે છે: ચંચળ, ક્ષોભકારી, બળવાન અને હઠીલું. તે કહે છે કે તેને વશમાં રાખવું પવનને પકડવા જેટલું કઠિન લાગે છે. સરખામણી જીવંત અને અનુભવને સાચી છે, કારણ કે પવનને ન પકડી શકાય, ન રોકી શકાય. અર્જુનની પ્રામાણિકતા ગીતાના સૌથી વ્યવહારુ ઉત્તરોમાંના એકની ભૂમિકા રચે છે. તેની ફરિયાદ નબળાઈનું નહીં, ગંભીરતાનું ચિહ્ન છે; તે સમજી ગયો છે કે ઉપદેશ માત્ર સંમતિ નહીં, મનનું સાચું પરિવર્તન માગે છે.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08