શ્લોક 14.5
सत्त्वं रजस्तम इति गुणाः प्रकृतिसम्भवाः ।
निबध्नन्ति महाबाहो देहे देहिनमव्ययम् ॥
લિપ્યંતર
sattvaṃ rajastama iti guṇāḥ prakṛtisambhavāḥ |
nibadhnanti mahābāho dehe dehinamavyayam ||
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
અનુવાદ
હે મહાબાહુ, પ્રકૃતિમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા સત્ત્વ, રજસ્ અને તમસ્ ગુણો અવિનાશી દેહધારીને શરીરમાં બાંધે છે.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
સમજૂતી
કૃષ્ણ પ્રકૃતિમાંથી ઊપજતા ત્રણ ગુણોનાં નામ આપે છે: સત્ત્વ, એટલે સ્પષ્ટતા કે સાત્ત્વિકતા; રજસ્, એટલે આવેગ કે પ્રવૃત્તિ; અને તમસ્, એટલે જડતા કે અંધકાર. ગુણ શબ્દનો એક અર્થ દોરી પણ થાય છે, અને અહીં તે અર્થ યોગ્ય છે, કારણ કે આ ગુણો અવિનાશી આત્માને શરીર સાથે બાંધે છે. આત્મા પોતે અવિનાશી અને મુક્ત છે, પણ ગુણોની દોરીઓથી તે શરીર સાથે ઓળખ બાંધે છે. આખો અધ્યાય આ બંધન અને તેમાંથી મુક્તિ સમજાવે છે.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08