Sanskrit

Rasakamadhenu · 1.2 1.2.56

1.2.56

कज्जलाभाः शिरोजास्ते रसायनविधौ मताः

तथा च

कफपित्तानिलप्राया देहास्तत्र महीतले

पतिता दानवास्तत्र प्रदेशाश्चापि तादृशाः

गिरिसारास्ततो जाता उत्तमाधममध्यमाः

कफक्षेत्रं शिरःस्थानं हृदयं पित्तभण्डकाम्

वायो नाभिर् अधः क्षेत्रमिति देहविदो विदुः

वक्षोजा व्याधिनाशार्थे कफजा बस्तिकर्मणि

शिरोजा देहसिद्ध्यर्थम् इत्येवं त्रिविधा मता

शिरोजा इति भूपतितदानवशिरःप्रजाता लौहाः कज्जलाभा भवन्ति

तेषामेव रसायनार्थे ग्रहणमित्यर्थः

कालायसदोषहते जातीफलादेर्लवंगकान्तस्य

तस्य

क्षेप्राप्त्यनुरूपः सर्वक्षेप्राप्त्यनुरूपः सर्वस्योनस्य चैकाद्यैः

Transliteration

kajjalābhāḥ śirojāste rasāyanavidhau matāḥ

tathā ca

kaphapittānilaprāyā dehāstatra mahītale

patitā dānavāstatra pradeśāścāpi tādṛśāḥ

girisārāstato jātā uttamādhamamadhyamāḥ

kaphakṣetraṃ śiraḥsthānaṃ hṛdayaṃ pittabhaṇḍakām

vāyo nābhir adhaḥ kṣetramiti dehavido viduḥ

vakṣojā vyādhināśārthe kaphajā bastikarmaṇi

śirojā dehasiddhyartham ityevaṃ trividhā matā

śirojā iti bhūpatitadānavaśiraḥprajātā lauhāḥ kajjalābhā bhavanti

teṣāmeva rasāyanārthe grahaṇamityarthaḥ

kālāyasadoṣahate jātīphalāderlavaṃgakāntasya

tasya

kṣeprāptyanurūpaḥ sarvakṣeprāptyanurūpaḥ sarvasyonasya caikādyaiḥ

By System Admin

Translation

Draft in progress