Mahabharat · Adhyaya 61 1.61.83
1.61.83दुर्मुखो दुःसहश्चैव ये चान्ये नानुशब्दिताः
दुर्योधनसहायास्ते पौलस्त्या भरतर्षभ
जनमेजय उवाच
वैश्यापुत्रो युयुत्सुश्च धार्तराष्ट्रः शताधिकः
ज्येष्ठानुज्येष्ठतां चैव नामधेयानि वा विभो
वैशंपायन उवाच
धृतराष्ट्रस्य पुत्राणाम् आनुपूर्व्येण कीर्तय
दुर्योधनो युयुत्सुश्च राजन्दुःशासनस्तथा
दुःसहो दुःशलश्चैव दुर्मुखश्च तथापरः
विविंशतिर्विकर्णश्च जलसंधः सुलोचनः
विन्दानुविन्दौ दुर्धर्षः सुबाहुर्दुष्प्रधर्षणः
दुर्मर्षणो दुर्मुखश्च दुष्कर्णः कर्ण एव च
चित्रोपचित्रौ चित्राक्षश्चारुचित्राङ्गदश्च ह
दुर्मदो दुष्प्रहर्षश्च विवित्सुर्विकटः समः
ऊर्णनाभः सुनाभश्च तथा नन्दोपनन्दकौ
सेनापतिः सुषेणश्च कुण्डोदरमहोदरौ
चित्रबाहुश्चित्रवर्मा सुवर्मा दुर्विमोचनः
अयोबाहुर्महाबाहुश्चित्रचापसुकुण्डलौ
भीमवेगो भीमबलो बलाकी बलवर्धनः
उग्रायुधो भीमशरः कनकायुर्दृढायुधः
दृढवर्मा दृढक्षत्रः सोमकीर्तिर् अनूदरः
जरासंधो दृढसंधः सत्यसंधः सहस्रवाक्
उग्रश्रवा उग्रसेनः सेनानीर्दुष्पराजयः
अपराजितः पण्डितको विशालाक्षो दुराधरः
दृढहस्तः सुहस्तश्च वातवेगसुवर्चसौ
आदित्यकेतुर्बह्वाशी नागदन्तोग्रयायिनौ
कवची निषङ्गी पाशी दण्डधारो धनुर्ग्रहः
उग्रो भीमरथो वीरो वीरबाहुर् अलोलुपः
अभयो रौद्रकर्मा च तथा दृढरथश्च यः
अनाधृष्यः कुण्डभेदी विरावी दीर्घलोचनः
दीर्घबाहुर्महाबाहुर्व्यूढोरुः कनकध्वजः
कुण्डाशी विरजाश्चैव दुःशला च शताधिका
वैश्यापुत्रो युयुत्सुश्च धार्तराष्ट्रः शताधिकः
एतद् एकशतं राजन्कन्या चैका प्रकीर्तिता
नामधेयानुपूर्व्या च ज्येष्ठानुज्येष्ठतां विदुः
सर्वे त्वतिरथाः शूराः सर्वे युद्धविशारदाः
सर्वे वेदविदश्चैव राजशास्त्रे च पारगाः
सर्वे संसर्गविद्यासु विद्याभिजनशोभिनः
सर्वेषाम् अनुरूपाश्च कृता दारा महीपते
दुःशलां चैव समये सिन्धुराजाय कौरवः
जयद्रथाय प्रददौ सौबलानुमते तदा
Transliteration
durmukho duḥsahaścaiva ye cānye nānuśabditāḥ
duryodhanasahāyāste paulastyā bharatarṣabha
janamejaya uvāca
vaiśyāputro yuyutsuśca dhārtarāṣṭraḥ śatādhikaḥ
jyeṣṭhānujyeṣṭhatāṃ caiva nāmadheyāni vā vibho
vaiśaṃpāyana uvāca
dhṛtarāṣṭrasya putrāṇām ānupūrvyeṇa kīrtaya
duryodhano yuyutsuśca rājanduḥśāsanastathā
duḥsaho duḥśalaścaiva durmukhaśca tathāparaḥ
viviṃśatirvikarṇaśca jalasaṃdhaḥ sulocanaḥ
vindānuvindau durdharṣaḥ subāhurduṣpradharṣaṇaḥ
durmarṣaṇo durmukhaśca duṣkarṇaḥ karṇa eva ca
citropacitrau citrākṣaścārucitrāṅgadaśca ha
durmado duṣpraharṣaśca vivitsurvikaṭaḥ samaḥ
ūrṇanābhaḥ sunābhaśca tathā nandopanandakau
senāpatiḥ suṣeṇaśca kuṇḍodaramahodarau
citrabāhuścitravarmā suvarmā durvimocanaḥ
ayobāhurmahābāhuścitracāpasukuṇḍalau
bhīmavego bhīmabalo balākī balavardhanaḥ
ugrāyudho bhīmaśaraḥ kanakāyurdṛḍhāyudhaḥ
dṛḍhavarmā dṛḍhakṣatraḥ somakīrtir anūdaraḥ
jarāsaṃdho dṛḍhasaṃdhaḥ satyasaṃdhaḥ sahasravāk
ugraśravā ugrasenaḥ senānīrduṣparājayaḥ
aparājitaḥ paṇḍitako viśālākṣo durādharaḥ
dṛḍhahastaḥ suhastaśca vātavegasuvarcasau
ādityaketurbahvāśī nāgadantograyāyinau
kavacī niṣaṅgī pāśī daṇḍadhāro dhanurgrahaḥ
ugro bhīmaratho vīro vīrabāhur alolupaḥ
abhayo raudrakarmā ca tathā dṛḍharathaśca yaḥ
anādhṛṣyaḥ kuṇḍabhedī virāvī dīrghalocanaḥ
dīrghabāhurmahābāhurvyūḍhoruḥ kanakadhvajaḥ
kuṇḍāśī virajāścaiva duḥśalā ca śatādhikā
vaiśyāputro yuyutsuśca dhārtarāṣṭraḥ śatādhikaḥ
etad ekaśataṃ rājankanyā caikā prakīrtitā
nāmadheyānupūrvyā ca jyeṣṭhānujyeṣṭhatāṃ viduḥ
sarve tvatirathāḥ śūrāḥ sarve yuddhaviśāradāḥ
sarve vedavidaścaiva rājaśāstre ca pāragāḥ
sarve saṃsargavidyāsu vidyābhijanaśobhinaḥ
sarveṣām anurūpāśca kṛtā dārā mahīpate
duḥśalāṃ caiva samaye sindhurājāya kauravaḥ
jayadrathāya pradadau saubalānumate tadā
By System Admin
Translation
Draft in progress