Sanskrit

Mahabharat · Adhyaya 122 1.122.31

1.122.31

एवम् उक्तः प्रवव्राज कृतास्त्रो ऽहं धनेप्सया

तच्च वाक्यम् अहं नित्यं मनसाधारयं तदा

सो ऽहं पितृनियोगेन पुत्रलोभाद्यशस्विनीम्

नातिकेशीं महाप्रज्ञाम् उपयेमे महाव्रताम्

अग्निहोत्रे च सत्ये च दमे च सततं रताम्

अलभद्गौतमी पुत्रम् अश्वत्थामानम् औरसम्

भीमविक्रमकर्माणम् आदित्यसमतेजसम्

पुत्रेण तेन प्रीतो ऽहं भरद्वाजो यथा मया

गोक्षीरं पिबतो दृष्ट्वा धनिनस्तत्र पुत्रकान्

अश्वत्थामारुदद्बालस्तन्मे संदेहयद्दिशः

न स्नातको ऽवसीदेत वर्तमानः स्वकर्मसु

इति संचिन्त्य मनसा तं देशं बहुशो भ्रमन्

विशुद्धम् इच्छन्गाङ्गेय धर्मोपेतं प्रतिग्रहम्

अन्ताद् अन्तं परिक्रम्य नाध्यगच्छं पयस्विनीम्

अथ पिष्टोदकेनैनं लोभयन्ति कुमारकाः

पीत्वा पिष्टरसं बालः क्षीरं पीतं मयापि च

ननर्तोत्थाय कौरव्य हृष्टो बाल्याद्विमोहितः

तं दृष्ट्वा नृत्यमानं तु बालैः परिवृतं सुतम्

हास्यताम् उपसंप्राप्तं कश्मलं तत्र मे ऽभवत्

द्रोणं धिग् अस्त्वधनिनं यो धनं नाधिगच्छति

पिष्टोदकं सुतो यस्य पीत्वा क्षीरस्य तृष्णया

नृत्यति स्म मुदाविष्टः क्षीरं पीतं मयाप्युत

इति संभाषतां वाचं श्रुत्वा मे बुद्धिर् अच्यवत्

आत्मानं चात्मना गर्हन्मनसेदं व्यचिन्तयम्

अपि चाहं पुरा विप्रैर्वर्जितो गर्हितो भृशम्

परोपसेवां पापिष्ठां न च कुर्यां धनेप्सया

इति मत्वा प्रियं पुत्रं भीष्मादाय ततो ह्यहम्

पूर्वस्नेहानुरागित्वात्सदारः सौमकिं गतः

अभिषिक्तं च श्रुत्वैनं कृतार्थो ऽस्मीति चिन्तयन्

Transliteration

evam uktaḥ pravavrāja kṛtāstro 'haṃ dhanepsayā

tacca vākyam ahaṃ nityaṃ manasādhārayaṃ tadā

so 'haṃ pitṛniyogena putralobhādyaśasvinīm

nātikeśīṃ mahāprajñām upayeme mahāvratām

agnihotre ca satye ca dame ca satataṃ ratām

alabhadgautamī putram aśvatthāmānam aurasam

bhīmavikramakarmāṇam ādityasamatejasam

putreṇa tena prīto 'haṃ bharadvājo yathā mayā

gokṣīraṃ pibato dṛṣṭvā dhaninastatra putrakān

aśvatthāmārudadbālastanme saṃdehayaddiśaḥ

na snātako 'vasīdeta vartamānaḥ svakarmasu

iti saṃcintya manasā taṃ deśaṃ bahuśo bhraman

viśuddham icchangāṅgeya dharmopetaṃ pratigraham

antād antaṃ parikramya nādhyagacchaṃ payasvinīm

atha piṣṭodakenainaṃ lobhayanti kumārakāḥ

pītvā piṣṭarasaṃ bālaḥ kṣīraṃ pītaṃ mayāpi ca

nanartotthāya kauravya hṛṣṭo bālyādvimohitaḥ

taṃ dṛṣṭvā nṛtyamānaṃ tu bālaiḥ parivṛtaṃ sutam

hāsyatām upasaṃprāptaṃ kaśmalaṃ tatra me 'bhavat

droṇaṃ dhig astvadhaninaṃ yo dhanaṃ nādhigacchati

piṣṭodakaṃ suto yasya pītvā kṣīrasya tṛṣṇayā

nṛtyati sma mudāviṣṭaḥ kṣīraṃ pītaṃ mayāpyuta

iti saṃbhāṣatāṃ vācaṃ śrutvā me buddhir acyavat

ātmānaṃ cātmanā garhanmanasedaṃ vyacintayam

api cāhaṃ purā viprairvarjito garhito bhṛśam

paropasevāṃ pāpiṣṭhāṃ na ca kuryāṃ dhanepsayā

iti matvā priyaṃ putraṃ bhīṣmādāya tato hyaham

pūrvasnehānurāgitvātsadāraḥ saumakiṃ gataḥ

abhiṣiktaṃ ca śrutvainaṃ kṛtārtho 'smīti cintayan

By System Admin

Translation

Draft in progress