Mahabharat · Adhyaya 113 1.113.10
1.113.10मर्यादेयं कृता तेन मानुषेष्विति नः श्रुतम्
कोपात्कमलपत्राक्षि यदर्थं तन्निबोध मे
उद्दालकः
ब्राह्मणः
पाण्डुः
श्वेतकेतोः पिता देवि तप उग्रं समास्थितः
ग्रीष्मे पञ्चतपा भूत्वा वर्षास्वाकाशगो ऽभवत्
शिशिरे सलिलस्थायी सह पत्न्या महातपाः
उद्दालकं तपस्यन्तं नियमेन समाहितम्
तस्य पुत्रः श्वेतकेतुः परिचर्यां चकार ह
अभ्यागच्छद्द्विजः कश्चिद्वलीपलितसंततः
तं दृष्ट्वैव मुनिः प्रीतः पूजयामास शास्त्रतः
स्वागतेन च पाद्येन मृदुवाक्यैश्च भारत
शाकमूलफलाद्यैश्च वन्यैर् अन्यैर् अपूजयत्
क्षुत्पिपासाश्रमैर् आर्तः पूजितस्तु महर्षिणा
विश्रान्तो मुनिम् आसाद्य पर्यपृच्छद्द्विजस्तदा
उद्दालक महर्षे त्वं सत्यं मे ब्रूहि मानृतम्
ऋषिपुत्रः कुमारो ऽयं दर्शनीयो विशेषतः
तव पुत्रम् इमं मन्ये कृतकृत्यो ऽसि तद्वद
मम पत्नी महाप्राज्ञ कुशिकस्य सुता मता
माम् एवानुगता पत्नी मम नित्यम् अनुव्रता
अरुन्धतीव पत्नीनां तपसा कर्शितस्तनी
तस्यां जातः श्वेतकेतुर्मम पुत्रो महातपाः
वेदवेदाङ्गविद्विप्र मच्छासनपरायणः
लोकज्ञः सर्वलोकेषु विश्रुतः सत्यवाग्घृणी
अपूर्वी भार्यया चार्थी वृद्धो ऽहं मन्दचाक्षुषः
पित्र्याद् ऋणाद् अनिर्मुक्तः पूर्वम् एवाकृतस्त्रियः
प्रजारणी तु पत्नी ते कुलशीलसमाधिनी
सदृशी मम गोत्रेण वहाम्येनां क्षमस्व वै
इत्युक्त्वा मृगशावाक्षीं चीरकृष्णाजिनाम्बराम्
यष्ट्याधारः स्रस्तगात्रो मन्दचक्षुर् अबुद्धिमान्
स्वव्यापाराम् अक्षमां ताम् अचित्ताम् आत्मनि द्विजः
Transliteration
maryādeyaṃ kṛtā tena mānuṣeṣviti naḥ śrutam
kopātkamalapatrākṣi yadarthaṃ tannibodha me
uddālakaḥ
brāhmaṇaḥ
pāṇḍuḥ
śvetaketoḥ pitā devi tapa ugraṃ samāsthitaḥ
grīṣme pañcatapā bhūtvā varṣāsvākāśago 'bhavat
śiśire salilasthāyī saha patnyā mahātapāḥ
uddālakaṃ tapasyantaṃ niyamena samāhitam
tasya putraḥ śvetaketuḥ paricaryāṃ cakāra ha
abhyāgacchaddvijaḥ kaścidvalīpalitasaṃtataḥ
taṃ dṛṣṭvaiva muniḥ prītaḥ pūjayāmāsa śāstrataḥ
svāgatena ca pādyena mṛduvākyaiśca bhārata
śākamūlaphalādyaiśca vanyair anyair apūjayat
kṣutpipāsāśramair ārtaḥ pūjitastu maharṣiṇā
viśrānto munim āsādya paryapṛcchaddvijastadā
uddālaka maharṣe tvaṃ satyaṃ me brūhi mānṛtam
ṛṣiputraḥ kumāro 'yaṃ darśanīyo viśeṣataḥ
tava putram imaṃ manye kṛtakṛtyo 'si tadvada
mama patnī mahāprājña kuśikasya sutā matā
mām evānugatā patnī mama nityam anuvratā
arundhatīva patnīnāṃ tapasā karśitastanī
tasyāṃ jātaḥ śvetaketurmama putro mahātapāḥ
vedavedāṅgavidvipra macchāsanaparāyaṇaḥ
lokajñaḥ sarvalokeṣu viśrutaḥ satyavāgghṛṇī
apūrvī bhāryayā cārthī vṛddho 'haṃ mandacākṣuṣaḥ
pitryād ṛṇād anirmuktaḥ pūrvam evākṛtastriyaḥ
prajāraṇī tu patnī te kulaśīlasamādhinī
sadṛśī mama gotreṇa vahāmyenāṃ kṣamasva vai
ityuktvā mṛgaśāvākṣīṃ cīrakṛṣṇājināmbarām
yaṣṭyādhāraḥ srastagātro mandacakṣur abuddhimān
svavyāpārām akṣamāṃ tām acittām ātmani dvijaḥ
By System Admin
Translation
Draft in progress