Mahabharat · Adhyaya 107 1.107.37
1.107.37एवं पुत्रशतं जज्ञे धृतराष्ट्रस्य धीमतः
महारथानां वीराणां कन्या चैकाथ दुःशला
युयुत्सुश्च महातेजा वैश्यापुत्रः प्रतापवान्
धृतराष्ट्रस्य राजेन्द्र यथा ते कथितं मया
जनमेजय उवाच
वैशंपायन उवाच
व्यास उवाच
वैशंपायन उवाच
धृतराष्ट्रस्य पुत्राणाम् आदितः कथितं त्वया
ऋषेः प्रसादात्तु शतं न च कन्या प्रकीर्तिता
वैश्यापुत्रो युयुत्सुश्च कन्या चैका शताधिका
गान्धारराजदुहिता शतपुत्रेति चानघ
उक्ता महर्षिणा तेन व्यासेनामिततेजसा
कथं त्विदानीं भगवन्कन्यां जातां ब्रवीषि मे
यदि भागशतं पेशी कृता तेन महर्षिणा
न प्रजास्यति चेद्भूयः सौबलेयी कथंचन
कथं तु संभवस्तस्या दुःशलाया वदस्व मे
यथार्हम् इह विप्रर्षे परं मे ऽत्र कुतूहलम्
साध्वयं प्रश्न उद्दिष्टः पाण्डवेय ब्रवीमि ते
तां मांसपेशीं भगवान्स्वयम् एव महातपाः
शीताभिर् अद्भिर् आसिच्य भागं भागम् अकल्पयत्
यो यथा कल्पितो भागस्तं तं धात्र्या तदा नृप
घृतपूर्णेषु कुण्डेषु एकैकं प्राक्षिपत्तदा
एतस्मिन्नन्तरे साध्वी गान्धारी सुदृढव्रता
दुहितृस्नेहसंयोगम् अनुध्याय वराङ्गना
मनसाचिन्तयद्देवी एतत्पुत्रशतं मम
भविष्यति न संदेहो न ब्रवीत्यन्यथा मुनिः
ममेयं परमा तुष्टिर्दुहिता मे भवेद्यदि
एका शताधिका बाला भविष्यति कनीयसी
ततो दौहित्रजाल्लोकाद् अबाह्यो ऽसौ पतिर्मम
अधिका किल नारीणां प्रीतिर्जामातृजा भवेत्
यदि नाम ममापि स्याद्दुहितैका शताधिका
कृतकृत्या भवेयं वै पुत्रदौहित्रसंवृता
यदि सत्यं तपस्तप्तं दत्तं वाप्यथवा हुतम्
गुरवस्तोषिता वापि तथास्तु दुहिता मम
एतस्मिन्न् एव काले तु कृष्णद्वैपायनः स्वयम्
विभज्य तां तदा पेशीं भगवान् ऋषिसत्तमः
गणयित्वा शतं पूर्णम् अंशानाम् आह सौबलीम्
पूर्णं पुत्रशतं त्वेतन्न मिथ्या वाग् उदाहृता
दैवयोगाद् अयं भाग एकः शिष्टः शतात्परः
एषा ते सुभगे कन्या भविष्यति यथेप्सिता
ततो ऽन्यं घृतकुम्भं तु समानाय्य महातपाः
तं चापि प्राक्षिपत्तत्र कन्याभागं तपोधनः
एतत्ते कथितं राजन्दुःशलाजन्म भारत
ब्रूहि राजेन्द्र किं भूयो वर्तयिष्यामि ते ऽनघ
Transliteration
evaṃ putraśataṃ jajñe dhṛtarāṣṭrasya dhīmataḥ
mahārathānāṃ vīrāṇāṃ kanyā caikātha duḥśalā
yuyutsuśca mahātejā vaiśyāputraḥ pratāpavān
dhṛtarāṣṭrasya rājendra yathā te kathitaṃ mayā
janamejaya uvāca
vaiśaṃpāyana uvāca
vyāsa uvāca
vaiśaṃpāyana uvāca
dhṛtarāṣṭrasya putrāṇām āditaḥ kathitaṃ tvayā
ṛṣeḥ prasādāttu śataṃ na ca kanyā prakīrtitā
vaiśyāputro yuyutsuśca kanyā caikā śatādhikā
gāndhārarājaduhitā śataputreti cānagha
uktā maharṣiṇā tena vyāsenāmitatejasā
kathaṃ tvidānīṃ bhagavankanyāṃ jātāṃ bravīṣi me
yadi bhāgaśataṃ peśī kṛtā tena maharṣiṇā
na prajāsyati cedbhūyaḥ saubaleyī kathaṃcana
kathaṃ tu saṃbhavastasyā duḥśalāyā vadasva me
yathārham iha viprarṣe paraṃ me 'tra kutūhalam
sādhvayaṃ praśna uddiṣṭaḥ pāṇḍaveya bravīmi te
tāṃ māṃsapeśīṃ bhagavānsvayam eva mahātapāḥ
śītābhir adbhir āsicya bhāgaṃ bhāgam akalpayat
yo yathā kalpito bhāgastaṃ taṃ dhātryā tadā nṛpa
ghṛtapūrṇeṣu kuṇḍeṣu ekaikaṃ prākṣipattadā
etasminnantare sādhvī gāndhārī sudṛḍhavratā
duhitṛsnehasaṃyogam anudhyāya varāṅganā
manasācintayaddevī etatputraśataṃ mama
bhaviṣyati na saṃdeho na bravītyanyathā muniḥ
mameyaṃ paramā tuṣṭirduhitā me bhavedyadi
ekā śatādhikā bālā bhaviṣyati kanīyasī
tato dauhitrajāllokād abāhyo 'sau patirmama
adhikā kila nārīṇāṃ prītirjāmātṛjā bhavet
yadi nāma mamāpi syādduhitaikā śatādhikā
kṛtakṛtyā bhaveyaṃ vai putradauhitrasaṃvṛtā
yadi satyaṃ tapastaptaṃ dattaṃ vāpyathavā hutam
guravastoṣitā vāpi tathāstu duhitā mama
etasminn eva kāle tu kṛṣṇadvaipāyanaḥ svayam
vibhajya tāṃ tadā peśīṃ bhagavān ṛṣisattamaḥ
gaṇayitvā śataṃ pūrṇam aṃśānām āha saubalīm
pūrṇaṃ putraśataṃ tvetanna mithyā vāg udāhṛtā
daivayogād ayaṃ bhāga ekaḥ śiṣṭaḥ śatātparaḥ
eṣā te subhage kanyā bhaviṣyati yathepsitā
tato 'nyaṃ ghṛtakumbhaṃ tu samānāyya mahātapāḥ
taṃ cāpi prākṣipattatra kanyābhāgaṃ tapodhanaḥ
etatte kathitaṃ rājanduḥśalājanma bhārata
brūhi rājendra kiṃ bhūyo vartayiṣyāmi te 'nagha
By System Admin
Translation
Draft in progress