69 shlokas
- 1
लक्ष्मीजन्मस्थितिमनुपमैः पूरितां रत्नजालैर्भूभृद्गर्भां प्रकटितकलेशोदयश्लाघ्यवृद्धिम्
पाथोराशेस्तनुमिव परां मन्यमानो विशालां यामध्यास्ते स खलु निगमाम्भोजभृङ्गो रथाङ्गी
lakṣmījanmasthitimanupamaiḥ pūritāṃ ratnajālairbhūbhṛdgarbhāṃ prakaṭitakaleśodayaślāghyavṛddhim
pāthorāśestanumiva parāṃ manyamāno viśālāṃ yāmadhyāste sa khalu nigamāmbhojabhṛṅgo rathāṅgī
- 2
वक्त्रौपम्यं वहति विमलं पश्य पार्श्वे सुधांशोः पश्चाद्भागं सुमुखि रमणैरित्थमावेद्यमानाः
हर्म्ये यस्यां हरिणनयनाः कुर्वते ऽस्मिन्कलङ्कं दृष्ट्वा सेर्ष्या इव कुवलयाध्येयशोभैरपाङ्गैः
vaktraupamyaṃ vahati vimalaṃ paśya pārśve sudhāṃśoḥ paścādbhāgaṃ sumukhi ramaṇairitthamāvedyamānāḥ
harmye yasyāṃ hariṇanayanāḥ kurvate 'sminkalaṅkaṃ dṛṣṭvā serṣyā iva kuvalayādhyeyaśobhairapāṅgaiḥ
- 3
वीथ्यां वीथ्यां वलरिपुशिलाभङ्गबद्धस्थलायां संमूर्छद्भिः किरणपटलैस्त्वद्गरुज्जालनीलैः
यत्रारब्धे दिनकरकरैर् अप्यहार्ये ऽन्धकारे लोलाक्षीणां भवति दिवसे निर्विशङ्को ऽभिसारः
vīthyāṃ vīthyāṃ valaripuśilābhaṅgabaddhasthalāyāṃ saṃmūrchadbhiḥ kiraṇapaṭalaistvadgarujjālanīlaiḥ
yatrārabdhe dinakarakarair apyahārye 'ndhakāre lolākṣīṇāṃ bhavati divase nirviśaṅko 'bhisāraḥ
- 4
यस्यां रात्रौ युवतिवदनाम्भोजसौन्दर्यचौर्यात्सत्यं सौधध्वजपटशिखाघृष्टबिम्बे हिमांशौ
दृष्ट्वा कृष्णं किणमणिकणं हन्त गाढं प्ररूढं मूढो लोको वदति शशको रोहितो ऽन्यत्तथेति
yasyāṃ rātrau yuvativadanāmbhojasaundaryacauryātsatyaṃ saudhadhvajapaṭaśikhāghṛṣṭabimbe himāṃśau
dṛṣṭvā kṛṣṇaṃ kiṇamaṇikaṇaṃ hanta gāḍhaṃ prarūḍhaṃ mūḍho loko vadati śaśako rohito 'nyattatheti
- 5
वीचीक्षिप्ता इव सुरधुनीबालशैवालमाला यत्रोदीर्णा मरतकरुचश्चन्द्रशालातलेभ्यः
घासभ्रान्त्या गगनपदवीदीर्घपान्थायमानाश्चञ्चत्प्रोथं तरणितुरगाश्चर्वितुं प्रारभन्ते
vīcīkṣiptā iva suradhunībālaśaivālamālā yatrodīrṇā maratakarucaścandraśālātalebhyaḥ
ghāsabhrāntyā gaganapadavīdīrghapānthāyamānāścañcatprothaṃ taraṇituragāścarvituṃ prārabhante
- 6
यत्रोद्याने मलिनितदिशाकुञ्जपुञ्जे तरूणां शृङ्गे लग्ना भ्रमरपटलीनिर्विशेषाः पयोदाः
वापीष्वम्बून्यधिकसुरभीण्युत्सृजन्ति स्वकाले सोपानाग्रस्फटिककिरणोज्जृम्भणाम्रेडितानि
yatrodyāne malinitadiśākuñjapuñje tarūṇāṃ śṛṅge lagnā bhramarapaṭalīnirviśeṣāḥ payodāḥ
vāpīṣvambūnyadhikasurabhīṇyutsṛjanti svakāle sopānāgrasphaṭikakiraṇojjṛmbhaṇāmreḍitāni
- 7
अन्यामग्रे मम मणिगृहे भुक्तवानित्यवादीर्मुग्धे कान्तो धृतनखपदा भित्तिलीना किमेषा
इत्थं यस्यां स्मितलवजुषो ह्रेपयन्ते नवोढां सख्यस्तस्यास्तनुमनुपमां बिम्बितां दर्शयन्त्यः
anyāmagre mama maṇigṛhe bhuktavānityavādīrmugdhe kānto dhṛtanakhapadā bhittilīnā kimeṣā
itthaṃ yasyāṃ smitalavajuṣo hrepayante navoḍhāṃ sakhyastasyāstanumanupamāṃ bimbitāṃ darśayantyaḥ
- 8
चिल्लीवल्या धनुषि घटिते क्षिप्त एवेक्षुकाण्डो नेत्रोपान्ते वहति शरतां न्यस्तमेवारविन्दम्
रोमावल्यामपि गुणदशां यत्र बिम्बाधराणां बिभ्राणायां मदनविभुना भ्रंशितैवालिमाला
cillīvalyā dhanuṣi ghaṭite kṣipta evekṣukāṇḍo netropānte vahati śaratāṃ nyastamevāravindam
romāvalyāmapi guṇadaśāṃ yatra bimbādharāṇāṃ bibhrāṇāyāṃ madanavibhunā bhraṃśitaivālimālā
- 9
शृङ्गाराब्धिप्लव इव गलद्वेणि कम्प्रस्तनं तत्भ्रश्यन्नीवि स्थितमिति विटा वीक्ष्य संश्लिष्य यत्र
मुग्धाक्षीणां मुकुलितदृशां मोहनाडम्बरान्ते भूयः श्रान्तं पुनरपि रतोद्योगम् उद्वेलयन्ति
śṛṅgārābdhiplava iva galadveṇi kamprastanaṃ tatbhraśyannīvi sthitamiti viṭā vīkṣya saṃśliṣya yatra
mugdhākṣīṇāṃ mukulitadṛśāṃ mohanāḍambarānte bhūyaḥ śrāntaṃ punarapi ratodyogam udvelayanti
- 10
यस्यां मेघा हरिमणिशिलाहर्म्यपर्यन्तभाजो न ज्ञायेरन्श्रवणसुभगं गर्जितं चेन्न दद्युः
विद्युद्वल्ली पुनरपि नवारब्धसंभोगलीलावेल्लत्कान्ताविपुलजघनस्रस्तकाञ्चीसमैव
yasyāṃ meghā harimaṇiśilāharmyaparyantabhājo na jñāyeranśravaṇasubhagaṃ garjitaṃ cenna dadyuḥ
vidyudvallī punarapi navārabdhasaṃbhogalīlāvellatkāntāvipulajaghanasrastakāñcīsamaiva
- 11
तस्यां लक्ष्मीरमणनिलयं दक्षिणेनेक्षणीयं मत्कान्तायाः सदनमभितो वेष्टितं रत्नसालैः
मध्ये सौधं कनकघटितं बिभ्रदूढच्छदौघे यस्मिन् अम्भोरुह इव कनत्कर्णिके खेलति श्रीः
tasyāṃ lakṣmīramaṇanilayaṃ dakṣiṇenekṣaṇīyaṃ matkāntāyāḥ sadanamabhito veṣṭitaṃ ratnasālaiḥ
madhye saudhaṃ kanakaghaṭitaṃ bibhradūḍhacchadaughe yasmin ambhoruha iva kanatkarṇike khelati śrīḥ
- 12
माहाभाग्यं रतिपतिभुजाडम्बरः पौनरुक्त्यात्कल्याणौघः स्फुरति रसिकानन्तताप्यत्र हीति
एषामाद्यक्षरगणमुपादाय बद्धेन नाम्ना मान्यं मारक्करनिलयनं यत्कवीन्द्रा गृणन्ति
māhābhāgyaṃ ratipatibhujāḍambaraḥ paunaruktyātkalyāṇaughaḥ sphurati rasikānantatāpyatra hīti
eṣāmādyakṣaragaṇamupādāya baddhena nāmnā mānyaṃ mārakkaranilayanaṃ yatkavīndrā gṛṇanti
- 13
लीलावापी लसति ललिता तत्र सोपानमार्गे माणिक्यांशुस्फुरणसततस्मेरनालीकषण्डा
यत्रायान्त्याः पयसि विमले स्नातुम् अस्मत्प्रियाया मन्ये यानाभ्यसनविधये मल्लिकाक्षा वसन्ति
līlāvāpī lasati lalitā tatra sopānamārge māṇikyāṃśusphuraṇasatatasmeranālīkaṣaṇḍā
yatrāyāntyāḥ payasi vimale snātum asmatpriyāyā manye yānābhyasanavidhaye mallikākṣā vasanti
- 14
तस्यास्तीरे पुनरुपवनं तत्र चूतो ऽस्ति पोतस्त्वज्जातीयैः पिक परिवृतः पल्लवास्वादलुब्धैः
पार्श्वे चास्य स्तबकनमिता माधवीमुग्धवल्ली प्रेयस्या मे परिणयमहं प्रापितौ सादरं यौ
tasyāstīre punarupavanaṃ tatra cūto 'sti potastvajjātīyaiḥ pika parivṛtaḥ pallavāsvādalubdhaiḥ
pārśve cāsya stabakanamitā mādhavīmugdhavallī preyasyā me pariṇayamahaṃ prāpitau sādaraṃ yau
- 15
तस्यादूरे मरतकतले हेमबद्धालवालः सिक्तो मूले हिमजलभरैश्चम्पकः कश्चिदास्ते
लब्ध्वा सख्यास्तव स सुकृती स्मेरवक्त्राब्जरागं सूते तस्यास्तनुलतिकया तुल्यवर्णं प्रसूनम्
tasyādūre maratakatale hemabaddhālavālaḥ sikto mūle himajalabharaiścampakaḥ kaścidāste
labdhvā sakhyāstava sa sukṛtī smeravaktrābjarāgaṃ sūte tasyāstanulatikayā tulyavarṇaṃ prasūnam
- 16
क्रीडानृत्ते भवनशिखिनां दूरमुक्ताहिसङ्गा सान्द्रच्छायाहृतरविकरा तत्र पाटीरवाटी
मध्ये तस्यां स खलु लतिकामण्डपो रत्नभूमिः शश्वद्यस्मिन्किमपि वलति स्मावयोः प्रेमवल्ली
krīḍānṛtte bhavanaśikhināṃ dūramuktāhisaṅgā sāndracchāyāhṛtaravikarā tatra pāṭīravāṭī
madhye tasyāṃ sa khalu latikāmaṇḍapo ratnabhūmiḥ śaśvadyasminkimapi valati smāvayoḥ premavallī
- 17
स्निग्धस्कन्धस्रुतमधुरसः किंच तस्योपकण्ठे कूजद्भृङ्गः कुरवकतरुर्यः कुरङ्गेक्षणायाः
काले काले करिकरशिरोविभ्रमाभ्यां भुजाभ्याम् आश्लिष्टाङ्गो वहति मुकुलच्छद्मना रोमभेदान्
snigdhaskandhasrutamadhurasaḥ kiṃca tasyopakaṇṭhe kūjadbhṛṅgaḥ kuravakataruryaḥ kuraṅgekṣaṇāyāḥ
kāle kāle karikaraśirovibhramābhyāṃ bhujābhyām āśliṣṭāṅgo vahati mukulacchadmanā romabhedān
- 18
स्थानेष्वेषु क्वचन कथितेषूत्सुका पुष्पशय्याम् अध्यासीना परिजनकृतां सा न चेदीक्षिता स्यात्
प्रासादो ऽस्याः परमभिमतः को ऽपि माहेन्द्रनीलस्तस्मिन्दृश्या तडिदिव घने चारुरूपा प्रिया मे
sthāneṣveṣu kvacana kathiteṣūtsukā puṣpaśayyām adhyāsīnā parijanakṛtāṃ sā na cedīkṣitā syāt
prāsādo 'syāḥ paramabhimataḥ ko 'pi māhendranīlastasmindṛśyā taḍidiva ghane cārurūpā priyā me
- 19
सा नेत्राणाममृतगुलिका सृष्टिसारो विधातुः सौन्दर्येन्दोः प्रथमकलिका दीपिका भूतधात्र्याः
कन्दर्पस्य त्रिभुवनविभोः काञ्चनी केतुयष्टिः शृङ्गाराब्धेः शशधरकला जीवितं मे द्वितीयम्
sā netrāṇāmamṛtagulikā sṛṣṭisāro vidhātuḥ saundaryendoḥ prathamakalikā dīpikā bhūtadhātryāḥ
kandarpasya tribhuvanavibhoḥ kāñcanī ketuyaṣṭiḥ śṛṅgārābdheḥ śaśadharakalā jīvitaṃ me dvitīyam
- 20
पश्यन्नेनां बहलसुषमामण्डलान्तर्निमग्नां मध्ये ऽन्यासामपि चलदृशां ज्ञास्यसे नो कथं त्वम्
ज्योत्स्नाजालस्नपितभुवना तारकाणां समीपे चान्द्री मूर्तिः कथय जगतो ज्ञाप्यते केन रात्रौ
paśyannenāṃ bahalasuṣamāmaṇḍalāntarnimagnāṃ madhye 'nyāsāmapi caladṛśāṃ jñāsyase no kathaṃ tvam
jyotsnājālasnapitabhuvanā tārakāṇāṃ samīpe cāndrī mūrtiḥ kathaya jagato jñāpyate kena rātrau
- 21
सान्द्रामोदस्तिमिरनिकरश्चन्द्रमा निष्कलङ्कः शैलौ हैमौ भ्रमरपटलीकीलितो व्योमभागः
कम्रं चक्रं मृदुकरिकरद्वन्द्वमब्जे सलीले सर्वं चैतन्मदनघटितं सौम्य सम्भूय साभूत्
sāndrāmodastimiranikaraścandramā niṣkalaṅkaḥ śailau haimau bhramarapaṭalīkīlito vyomabhāgaḥ
kamraṃ cakraṃ mṛdukarikaradvandvamabje salīle sarvaṃ caitanmadanaghaṭitaṃ saumya sambhūya sābhūt
- 22
नीचीकुर्वन्त्यलसवलिता नेत्रपाताः कुरङ्गान्वीचीगर्वं हरति निखिलं विभ्रमान्दोलिता भ्रूः
पाणी कल्पद्रुमकिसलयप्राभवं न क्षमेते वाणी तस्या वहति भवतां पञ्चमैर्बालमैत्रीम्
nīcīkurvantyalasavalitā netrapātāḥ kuraṅgānvīcīgarvaṃ harati nikhilaṃ vibhramāndolitā bhrūḥ
pāṇī kalpadrumakisalayaprābhavaṃ na kṣamete vāṇī tasyā vahati bhavatāṃ pañcamairbālamaitrīm
- 23
सा कान्तिश्चेद्द्रवति कनकं तन्मुखं चेत्क इन्दुः सा चेद्बिम्बाधरमधुरता तिक्ततामेति माध्वी
सा वा तस्या यदि तनुलता मालती लोहतुल्या तौ चेदूरू कनककदलीस्तम्भयोः क्वापि डम्भः
sā kāntiśceddravati kanakaṃ tanmukhaṃ cetka induḥ sā cedbimbādharamadhuratā tiktatāmeti mādhvī
sā vā tasyā yadi tanulatā mālatī lohatulyā tau cedūrū kanakakadalīstambhayoḥ kvāpi ḍambhaḥ
- 24
उक्तेष्वेव प्रसजति पुनर्नव्यलावण्यसारेष्व् अङ्गेष्वस्या मम कथयतो हन्त वाचां प्रवृत्तिः
तादृग्भूते मनसि विवशे किं नु कुर्वीत सेयं यद्यच्चेतो विमृशति गिरां तत्तदेवाभिधेयम्
ukteṣveva prasajati punarnavyalāvaṇyasāreṣv aṅgeṣvasyā mama kathayato hanta vācāṃ pravṛttiḥ
tādṛgbhūte manasi vivaśe kiṃ nu kurvīta seyaṃ yadyacceto vimṛśati girāṃ tattadevābhidheyam
- 25
अद्य प्रायः प्रणयिनि मयि प्रोषिते भाग्यदोषात्कल्पप्रायैरहह दिवसैरेभिरुत्कण्ठमाना
संजायेत प्रबलविरहोद्वेजिता पेशलाङ्गी मूर्छद्घर्मज्वरपरवशा नीलकण्ठीव खिन्ना
adya prāyaḥ praṇayini mayi proṣite bhāgyadoṣātkalpaprāyairahaha divasairebhirutkaṇṭhamānā
saṃjāyeta prabalavirahodvejitā peśalāṅgī mūrchadgharmajvaraparavaśā nīlakaṇṭhīva khinnā
- 26
यत्रापाङ्गद्युतिकवचिते किंचिदुत्सार्य केशान्दत्तः प्रेम्णा दिनमनु मया दीर्घिकारक्तपद्मः
तस्मिन् अस्या भवति नियतं हन्त चिन्ताकुलाया गण्डन्यस्तः करकिसलयः कर्णजाहे ऽवतंसः
yatrāpāṅgadyutikavacite kiṃcidutsārya keśāndattaḥ premṇā dinamanu mayā dīrghikāraktapadmaḥ
tasmin asyā bhavati niyataṃ hanta cintākulāyā gaṇḍanyastaḥ karakisalayaḥ karṇajāhe 'vataṃsaḥ
- 27
पक्ष्मस्पन्दः समजनि सखे पश्यतोर्मां ययोः प्राङ्निष्पत्राकृन्मयि तु विधिना तादृशे दूरनीते
अन्तर्बाष्पच्छुरणनिभृते साम्प्रतं ते मृगाक्ष्या नेत्रे धत्तस्तुहिनकणिकादन्तुराम्भोजदैन्यम्
pakṣmaspandaḥ samajani sakhe paśyatormāṃ yayoḥ prāṅniṣpatrākṛnmayi tu vidhinā tādṛśe dūranīte
antarbāṣpacchuraṇanibhṛte sāmprataṃ te mṛgākṣyā netre dhattastuhinakaṇikādanturāmbhojadainyam
- 28
सान्द्रामोदं सपटु सदयं सस्मरं सानुतर्षं सम्भोगान्ते मुहुरपि मया सादरं चुम्बितो यः
नर्मालापस्मितलवसुधासेचनैर्मुच्यमानस्ताम्यत्युष्णश्वसितपवनैः सो ऽति बिम्बाधरो ऽस्याः
sāndrāmodaṃ sapaṭu sadayaṃ sasmaraṃ sānutarṣaṃ sambhogānte muhurapi mayā sādaraṃ cumbito yaḥ
narmālāpasmitalavasudhāsecanairmucyamānastāmyatyuṣṇaśvasitapavanaiḥ so 'ti bimbādharo 'syāḥ
- 29
क्रीडाशैलौ मदननृपतेः कान्तिपूरस्य कोकौ स्यातां तस्या ध्रुवमुरसिजौ किंचिदापाण्डुमूलौ
मद्विश्लेषः शरदुडुनिभां त्याजयन्हारमालां मन्ये भीतो वितरति तयोरश्रुधाराभिरन्याम्
krīḍāśailau madananṛpateḥ kāntipūrasya kokau syātāṃ tasyā dhruvamurasijau kiṃcidāpāṇḍumūlau
madviśleṣaḥ śaraduḍunibhāṃ tyājayanhāramālāṃ manye bhīto vitarati tayoraśrudhārābhiranyām
- 30
भूषास्वास्थां यदपि जहती तां वहत्येव काञ्चीं ग्राहं ग्राहं पृथु पृथु मया मौक्तिकं गुम्भिता या
श्रोणीबिम्बे सुमहति तया भूषिते कोमलाङ्ग्याः सालावीतां स किल मदनो मन्यते राजधानीम्
bhūṣāsvāsthāṃ yadapi jahatī tāṃ vahatyeva kāñcīṃ grāhaṃ grāhaṃ pṛthu pṛthu mayā mauktikaṃ gumbhitā yā
śroṇībimbe sumahati tayā bhūṣite komalāṅgyāḥ sālāvītāṃ sa kila madano manyate rājadhānīm

