Sanskrit

Hitopadesha · Book 4 4.61

4.61

राजाह कथम् एतत्

स कथयति

अस्ति कस्मिंश्चिद्वनोद्देशे मदोत्कटो नाम सिंहः

तस्य सेवकास्त्रयः काको व्याघ्रो जम्बुकश्च

अथ तैर्भ्रमद्भिः सार्थभ्रष्टः कश्चिद् उष्ट्रो दृष्टः

पृष्टश्च कुतो भवान् आगतः सार्थाद्भ्रष्टः

स चात्मवृत्तान्तम् अकथयत्

ततस्तैर्नीत्वा सिंहायासौ समर्पितः

तेन चाभयवाचं दत्त्वा चित्रकर्ण इति नाम कृत्वा स्थापितः

अथ कदाचित्सिंहस्य शरीरवैकल्याद्भूरिवृष्टिकारणाच्चाहारम् अलभमानास्ते व्यग्रा बभूवुः

ततस्तैर् आलोचितम्

चित्रकर्णम् एव यथा स्वामी व्यापादयति तथानुष्ठीयताम्

किम् अनेन कण्टकभुजास्माकम्

व्याघ्र उवाच स्वामिनाभयवाचं दत्त्वानुगृहीतो ऽयं तत्कथम् एवं सम्भवति

काको ब्रूते इह समये परिक्षीणः स्वामी पापम् अपि करिष्यति

यतः

त्यजेत्क्षुधार्ता महिला स्वपुत्रं खादेत्क्षुधार्ता भुजगी स्वमण्डम्

बुभुक्षितः किं न करोति पापं क्षीणा नरा निष्करुणा भवन्ति

Transliteration

rājāha katham etat

sa kathayati

asti kasmiṃścidvanoddeśe madotkaṭo nāma siṃhaḥ

tasya sevakāstrayaḥ kāko vyāghro jambukaśca

atha tairbhramadbhiḥ sārthabhraṣṭaḥ kaścid uṣṭro dṛṣṭaḥ

pṛṣṭaśca kuto bhavān āgataḥ sārthādbhraṣṭaḥ

sa cātmavṛttāntam akathayat

tatastairnītvā siṃhāyāsau samarpitaḥ

tena cābhayavācaṃ dattvā citrakarṇa iti nāma kṛtvā sthāpitaḥ

atha kadācitsiṃhasya śarīravaikalyādbhūrivṛṣṭikāraṇāccāhāram alabhamānāste vyagrā babhūvuḥ

tatastair ālocitam

citrakarṇam eva yathā svāmī vyāpādayati tathānuṣṭhīyatām

kim anena kaṇṭakabhujāsmākam

vyāghra uvāca svāminābhayavācaṃ dattvānugṛhīto 'yaṃ tatkatham evaṃ sambhavati

kāko brūte iha samaye parikṣīṇaḥ svāmī pāpam api kariṣyati

yataḥ

tyajetkṣudhārtā mahilā svaputraṃ khādetkṣudhārtā bhujagī svamaṇḍam

bubhukṣitaḥ kiṃ na karoti pāpaṃ kṣīṇā narā niṣkaruṇā bhavanti

By System Admin

Translation

Draft in progress