梵语

लोभः प्रवृत्तिरारम्भः कर्मणामशमः स्पृहा ।

रजस्येतानि जायन्ते विवृद्धे भरतर्षभ ॥

14.12

音译

lobhaḥ pravṛttirārambhaḥ karmaṇāmaśamaḥ spṛhā |

rajasyetāni jāyante vivṛddhe bharatarṣabha ||

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Anvaya(散文语序)

भरतर्षभ, रजसि विवृद्धे लोभः प्रवृत्तिः कर्मणाम् आरम्भः अशमः स्पृहा एतानि जायन्ते।

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

讲解

रजसि प्रबले लक्षणानि दृश्यन्ते, लोभः, नित्यं प्रवृत्तिः, नवानां कर्मणाम् आरम्भः, अशान्तिः, स्पृहा च। एषा सुपरिचिता अवस्था, मनः स्थिरं न तिष्ठति, अधिकम् इच्छति, नवं किञ्चित् सदा आरभते। आरम्भः इति पदं द्वादशाध्याये सर्वारम्भपरित्यागी इति प्रसङ्गेन सम्बद्धम्। राजसस्य जीवनं व्यस्तं, किन्तु अतृप्तम्।

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08