梵语

सर्वतः पाणिपादं तत्सर्वतोऽक्षिशिरोमुखम् ।

सर्वतः श्रुतिमल्लोके सर्वमावृत्य तिष्ठति ॥

13.14

音译

sarvataḥ pāṇipādaṃ tatsarvato'kṣiśiromukham |

sarvataḥ śrutimalloke sarvamāvṛtya tiṣṭhati ||

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

译文

त्याला सर्वत्र हात-पाय आहेत, सर्वत्र नेत्र, मस्तके आणि मुखे आहेत, जगात सर्वत्र कान आहेत; ते सर्वांना व्यापून राहिले आहे.

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

讲解

ब्रह्म काय नाही हे सांगितल्यावर श्रीकृष्ण आता उपस्थितीच्या प्रतिमांनी त्याचे वर्णन करतात. त्याला प्रत्येक बाजूला हात आणि पाय आहेत, सर्वत्र नेत्र, मस्तके आणि मुखे आहेत, आणि संपूर्ण जगभर कान आहेत. ते सर्व व्यापून उभे आहे. ही भाषा वेदांतील एका प्रसिद्ध सूक्ताची आणि अकराव्या अध्यायातील विश्वरूपाचीही आठवण करून देते. येथे प्रतिमा भयंकर नसून शांत आहे. कर्म करणारा प्रत्येक हात, पाहणारा प्रत्येक डोळा, ऐकणारा प्रत्येक कान एका अर्थाने ब्रह्माचेच कार्य आहे. जगातील काहीही त्याच्या बाहेर नाही.

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08