梵语

अपर्याप्तं तदस्माकं बलं भीष्माभिरक्षितम् ।

पर्याप्तं त्विदमेतेषां बलं भीमाभिरक्षितम् ॥

1.10

音译

aparyāptaṃ tadasmākaṃ balaṃ bhīṣmābhirakṣitam |

paryāptaṃ tvidameteṣāṃ balaṃ bhīmābhirakṣitam ||

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

译文

भीष्मांनी रक्षिलेले आमचे बळ अपरिमित आहे, तर भीमाने रक्षिलेले त्यांचे बळ मर्यादित आहे.

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

讲解

हा श्लोक अपर्याप्त आणि पर्याप्त या दोन शब्दांवर फिरतो, ज्यांचे अर्थ अमर्याद आणि मर्यादित, किंवा अपुरे आणि पुरेसे असे दोन्ही होऊ शकतात. एका वाचनात दुर्योधन बढाई मारतो की आमचे सैन्य प्रचंड आणि पांडवांचे लहान आहे. दुसऱ्या वाचनात तो कबूल करतो की वृद्ध भीष्मांच्या नेतृत्वाखालील आमचे बळ अपुरे आहे, तर भीमाखालील त्यांचे बळ पुरेसे आहे. दोन्ही अर्थ परंपरेत मानले गेले आहेत. वरवर आत्मविश्वास, पण आत अस्वस्थ मन, असे हे चित्र आहे.

作者:Sanskrit System · 机器草稿 · claude-opus-5-5 · 2026-11-08