ସଂସ୍କୃତ
Darshan

स्वात्मप्रकाशिका

Svatma Prakashika

Shankara68 ଟି ଶ୍ଳୋକ

68 ଟି ଶ୍ଳୋକ

1

जगत्कारणमज्ञानमेकमेव चिदन्वितम् ।

2

विवेकयुक्तबुद्ध्याहं जानाम्यात्मानमद्वयम् ।

3

विवर्तोऽपि प्रपञ्चो मे सत्यवद्भाति सर्वदा ।

4

एवं शिष्यवचः श्रुत्वा गुरुराहोत्तरं स्फुटम् ।

5

बन्धमोक्षादयः सर्वे कृताः सत्येऽद्वये त्वयि ।

6

सर्पादौ रज्जुसत्तेव ब्रह्मसत्तैव केवलम् ।

7

यथेक्षुमभिसंव्याप्य शर्करा वर्तते तथा ।

8

मरुभूमौ जलं सर्वं मरुभूमात्रमेव तत् ।

9

ब्रह्मादिस्तम्बपर्यन्ताः प्राणिनस्त्वयि कल्पिताः ।

10

तरङ्गत्वं ध्रुवं सिन्धुर्न वाञ्छति यथा तथा ।

11

पिष्टं व्याप्य गुडं यद्वन्माधुर्यं न हि वाञ्छति ।

12

दारिद्र्याशा यथा नास्ति संपन्नस्य तथा तव ।

13

विषं दृष्ट्वामृतं दृष्ट्वा विषं त्यजति बुद्धिमान् ।

14

घटावभासको भानुर्घटनाशे न नश्यति ।

15

निराकारं जगत्सर्वं निर्मलं सच्चिदात्मकम् ।

16

ब्रह्मादिकं जगत्सर्वं त्वय्यानन्दे प्रकल्पितम् ।

17

न हि प्रपञ्चो न हि भूतजातं

18

सर्वं सुखं विद्धि सुदुःखनाशा

19

चिदेव देहस्तु चिदेव लोका

20

न मे बन्धो न मे मुक्तिर्न मे शास्त्रं न मे गुरुः ।

21

राज्यं करोतु विज्ञानी भिक्षामटतु निर्भयः ।

22

पुण्यानि पापकर्माणि स्वप्नगानि न जाग्रति ।

23

कायः करोतु कर्माणि वृथा वागुच्यतामिह ।

24

प्राणाश्चरन्तु तद्धर्मैः कामैर्वा हन्यतां मनः ।

25

आनन्दाम्बुधिमग्नोऽसौ देही तत्र न दृश्यते ।

26

इन्द्रियाणि मनः प्राणा अहंकारः परस्परम् ।

27

आत्मानमञ्जसा वेद्मि त्वज्ञानं प्रपलायितम् ।

28

चिदमृतसुखराशौ चित्तफेनं विलीनं

29

आनन्दरूपोऽहमखण्डबोधः

30

अस्थिमांसपुरीषान्त्रचर्मलोमसमन्वितः ।

31

स्थूलदेहाश्रिता एते स्थूलाद्भिन्नस्य मे न हि ।

32

क्षुत्पिपासान्ध्यबाधिर्यकामक्रोधादयोऽखिलाः ।

33

अनाद्यज्ञानमेवात्र कारणं देहमुच्यते ।

34

जडत्वप्रियमोदत्वधर्माः कारणदेहगाः ।

35

जीवाद्भिन्नः परेशोऽस्ति परेशत्वं कुतस्तव ।

36

अधिष्ठानं चिदाभासो बुद्धिरेतत्रयं यदा ।

37

अधिष्ठानं न जीवः स्यात्प्रत्येकं निर्विकारतः ।

38

प्रत्येकं जीवता नास्ति बुद्धेरपि जडत्वतः ।

39

मायाभासी विशुद्धात्मा त्रयमेतन्महेश्वरः ।

40

पूर्णत्वान्निर्विकारत्वाद्विशुद्धत्वान्महेश्वरः ।

41

तस्मादेतत्त्रयं मिथ्या तदर्थो नेश्वरो भवेत् ।

42

घटाकाशमठाकाशौ महाकाशे प्रकल्पितौ ।

43

मायातत्कार्यविलये नेश्वरत्वं च जीवता ।

44

सत्यचिद्घनमनन्तमद्वयं

45

पूर्णमद्वयमखण्डचेतनं

46

जन्ममृत्युसुखदुःखवर्जितं

47

उलूकस्य यथा भानावन्धकारः प्रतीयते ।

48

यथा दृष्टिनिरोधार्तो सूर्यो नास्तीति मन्यते ।

49

यथामृतं विषाद्भिन्नं विषदोषैर्न लिप्यते ।

50

स्वल्पापि दीपकणिका बहुलं नाशयेत्तमः ।

51

चिद्रूपत्वान्न मे जाड्यं सत्यत्वान्नानृतं मम ।

52

कालत्रये यथा सर्पो रज्जौ नास्ति तथा मयि ।

53

भानौ तमःप्रकाशत्वान्नाङ्गीकुर्वन्ति सज्जनाः ।

54

यथा शीतं जलं वह्निसंबन्धादुष्णवद्भवेत् ।

55

जलबिन्दुभिराकाशं न सिक्तं न च शुध्यति ।

56

वृक्षोत्पन्नफलैर्वृक्षो यथा तृप्तिं न गच्छति ।

57

स्थाणौ प्रकल्पितश्चोरः स स्थाणुत्वं न बाधते ।

58

अज्ञाने बुद्धिविलये निद्रा सा भण्यते बुधैः ।

59

बुद्धेः पूर्णविकासोऽयं जागरः परिकीर्त्यते ।

60

सूक्ष्मनाडीषु संचारो बुद्धेः स्वप्नः प्रजायते ।

61

परिपूर्णस्य नित्यस्य शुद्धस्य ज्योतिषो मम ।

62

देशाभावात्क्व गन्तव्यं स्थानाभावात्क्व वा स्थितिः ।

63

प्राणसंचारसंशोषात्पिपासा जायते खलु ।

64

नाडीषु पीड्यमानासु वाय्वग्निभ्यां भवेत्क्षुधा ।

65

शरीरस्थितिशैथिल्यं श्वेतलोमसमन्वितम् ।

66

योषित्क्रीडा सुखस्यान्तर्गर्वाढ्यं यौवनं किल ।

67

मूढबुद्धिपरिव्याप्तं दुःखानामालयं सदा ।

68

एवं तत्त्वविचाराब्धौ निमग्नानां सदा नृणाम् ।