श्लोक 1.27
श्वशुरान्सुहृदश्चैव सेनयोरुभयोरपि ।
तान्समीक्ष्य स कौन्तेयः सर्वान्बन्धूनवस्थितान् ॥
कृपया परयाविष्टो विषीदन्निदमब्रवीत् ।
लिप्यंतर
śvaśurānsuhṛdaścaiva senayorubhayorapi |
tānsamīkṣya sa kaunteyaḥ sarvānbandhūnavasthitān ||
kṛpayā parayāviṣṭo viṣīdannidamabravīt |
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
भाषांतर
दोन्ही सेनांमध्ये सासरे आणि सुहृदही होते. ते सर्व आप्त उभे असलेले पाहून कुंतीपुत्र अतिशय करुणेने व्याकूळ होऊन दुःखाने बोलू लागला.
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
स्पष्टीकरण
नात्यांची यादी पूर्ण होते आणि त्याचा परिणाम लगेच दिसतो. अर्जुन तीव्र करुणेने ग्रस्त होतो. संजय वापरतो तो शब्द कृपा, ज्याचा अर्थ दया किंवा करुणा असा आहे, पण येथे ती दया अर्जुनाला व्यापून टाकते, जणू त्याच्यावर ताबा मिळवते. ही करुणा उदात्त भावना आहे की मोहातून आलेली दुर्बलता, हा प्रश्न पुढे कृष्ण उपस्थित करतो. दोन्ही सेनांमध्ये असे म्हणणे महत्त्वाचे आहे: अर्जुनाचे दुःख केवळ शत्रूपक्षातील आप्तांसाठी नाही, तर आपल्या बाजूने मरणाऱ्यांसाठीही आहे.
Sanskrit System यांचे · यंत्र मसुदा · claude-opus-5-5 · 2026-11-08