サンスクリット

कविं पुराणमनुशासितार-

मणोरणीयंसमनुस्मरेद्यः ।

सर्वस्य धातारमचिन्त्यरूप-

मादित्यवर्णं तमसः परस्तात् ॥

8.9

翻字

kaviṃ purāṇamanuśāsitāra-

maṇoraṇīyaṃsamanusmaredyaḥ |

sarvasya dhātāramacintyarūpa-

mādityavarṇaṃ tamasaḥ parastāt ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

翻訳

जो द्रष्टा, पुरातन, शासक, सूक्ष्माहून सूक्ष्म, सर्वांचा धारणकर्ता, अचिंत्य रूपाचा, सूर्यासारखा तेजस्वी आणि अंधाराच्या पलीकडे आहे, त्याचे ध्यान करावे.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

कृष्ण ध्यानाचा विषय असलेल्या परम पुरुषाचे वर्णन करतो. कवी, म्हणजे सर्वज्ञ द्रष्टा. पुराण, म्हणजे अनादी. अनुशासिता, म्हणजे सर्वांचे नियमन करणारा. अणोरणीयान्, म्हणजे अणूपेक्षाही सूक्ष्म. सर्वस्य धाता, म्हणजे सर्वांना धारण करणारा. अचिन्त्यरूप, म्हणजे ज्याच्या रूपाची कल्पना करता येत नाही. आदित्यवर्ण, म्हणजे सूर्यासारखा तेजस्वी. आणि तमसः परस्तात्, म्हणजे अंधाराच्या, अज्ञानाच्या पलीकडे. ही विशेषणे विरोधाभासी वाटतात: सूक्ष्म आणि सर्वव्यापी, अचिंत्य आणि तेजस्वी. पण हाच विरोधाभास ईश्वराच्या अनंत स्वरूपाला व्यक्त करतो, जे कोणत्याही एका वर्णनात बसत नाही.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08