サンスクリット

सर्वद्वाराणि संयम्य मनो हृदि निरुध्य च ।

मूर्ध्न्याधायात्मनः प्राणमास्थितो योगधारणाम् ॥

8.12

翻字

sarvadvārāṇi saṃyamya mano hṛdi nirudhya ca |

mūrdhnyādhāyātmanaḥ prāṇamāsthito yogadhāraṇām ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

アンヴァヤ(散文語順)

सर्वद्वाराणि संयम्य, मनः च हृदि निरुध्य, आत्मनः प्राणं मूर्ध्नि आधाय, योगधारणाम् आस्थितः,

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

सर्वाणि इन्द्रियद्वाराणि संयम्य, मनः हृदये निरुध्य, स्वप्राणं मस्तके स्थापयित्वा, योगधारणायां स्थितः। देहत्यागस्य योगप्रक्रिया वर्ण्यते। इन्द्रियनिरोधः, मनसः हृदि स्थापनं, प्राणस्य मूर्ध्नि आरोहणं च त्रयः सोपानाः। वाक्यं परस्मिन् श्लोके पूर्यते। इयं प्रक्रिया अभ्यस्तयोगिनां कृते इति बहवः व्याख्यातारः।

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08