サンスクリット

तत्र तं बुद्धिसंयोगं लभते पौर्वदेहिकम् ।

यतते च ततो भूयः संसिद्धौ कुरुनन्दन ॥

6.43

翻字

tatra taṃ buddhisaṃyogaṃ labhate paurvadehikam |

yatate ca tato bhūyaḥ saṃsiddhau kurunandana ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

翻訳

तेथे त्याला पूर्वीच्या देहातील बुद्धीचा संयोग पुन्हा मिळतो, आणि हे कुरुनंदना, तेथून तो पुन्हा सिद्धीसाठी प्रयत्न करतो.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

कृष्ण सांगतो की नव्या जन्मात साधक शून्यातून सुरुवात करत नाही. पौर्वदेहिक बुद्धिसंयोग, म्हणजे पूर्वीच्या शरीरात मिळवलेली बुद्धी, समज, संस्कार त्याला पुन्हा प्राप्त होतात. जणू तो आधीच्या पानावरून पुस्तक पुढे वाचू लागतो. तेथून तो पुन्हा सिद्धीसाठी प्रयत्न करतो, भूयः, म्हणजे पुन्हा अधिक जोमाने. हा विचार भारतीय परंपरेत अनेकदा उदाहरणांनी स्पष्ट केला जातो: काही मुलांना लहानपणापासूनच अध्यात्माची ओढ असते, जणू ते पूर्वजन्मातील साधना पुढे चालवत आहेत. कोणतीही प्रगती कायमची हरवत नाही.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08