詩節 5.13
सर्वकर्माणि मनसा संन्यस्यास्ते सुखं वशी ।
नवद्वारे पुरे देही नैव कुर्वन्न कारयन् ॥
翻字
sarvakarmāṇi manasā saṃnyasyāste sukhaṃ vaśī |
navadvāre pure dehī naiva kurvanna kārayan ||
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
翻訳
मनाने सर्व कर्मांचा संन्यास करून, संयमी देहधारी नऊ द्वारांच्या नगरात सुखाने राहतो, स्वतः कर्म करत नाही आणि करवतही नाही.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
解説
कृष्ण शरीराला नऊ दारांचे नगर म्हणतो. दोन डोळे, दोन कान, दोन नाकपुड्या, तोंड, आणि उत्सर्जनाची दोन द्वारे, ही नऊ दारे. आत्मा या नगरात राहणारा आहे, नगराचा मालक म्हणून, गुलाम म्हणून नव्हे. जो मनाने सर्व कर्मांचा संन्यास करतो, म्हणजे कर्तृत्वाचा भाव सोडतो, तो या नगरात सुखाने राहतो. तो स्वतः कर्म करत नाही आणि इतरांकडून करवतही नाही. ही उपमा उपनिषदांतही आढळते. मुख्य मुद्दा असा की संन्यास शरीराने नव्हे, तर मनाने करायचा आहे.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08