サンスクリット

अक्षराणामकारोऽस्मि द्वन्द्वः सामासिकस्य च ।

अहमेवाक्षयः कालो धाताहं विश्वतोमुखः ॥

10.33

翻字

akṣarāṇāmakāro'smi dvandvaḥ sāmāsikasya ca |

ahamevākṣayaḥ kālo dhātāhaṃ viśvatomukhaḥ ||

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

翻訳

अक्षरांमध्ये मी अकार आहे आणि समासांमध्ये द्वंद्व समास आहे. अक्षय काळ मीच आहे; सर्व दिशांना मुख असलेला धारण करणारा मी आहे.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

解説

श्रीकृष्ण भाषेकडे वळतात. वर्णमालेतील अक्षरांमध्ये ते अ आहेत, पहिला ध्वनी, जो संस्कृत व्याकरणात प्रत्येक इतर अक्षरात उपस्थित असतो असे मानले जाते. समासांमध्ये ते द्वंद्व आहेत, जो दोन समान पदांना शेजारी जोडतो, जसे विरुद्ध गोष्टींच्या जोड्या. मग श्लोक अचानक विस्तारतो: ते कधीही न संपणारा काळ आहेत, आणि सर्व दिशांना मुख असलेला धाता, म्हणजे धारण करणारा किंवा विधान करणारा आहेत. एका अक्षरापासून अनंत काळापर्यंतची ही झेप अध्यायाची पद्धत दाखवते: लहानात विशाल शोधणे.

Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08