詩節 1.47
एवमुक्त्वार्जुनः सङ्ख्ये रथोपस्थ उपाविशत् ।
विसृज्य सशरं चापं शोकसंविग्नमानसः ॥
翻字
evamuktvārjunaḥ saṅkhye rathopastha upāviśat |
visṛjya saśaraṃ cāpaṃ śokasaṃvignamānasaḥ ||
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
翻訳
संजय म्हणाला: रणभूमीवर असे बोलून, शोकाने मन व्याकूळ झालेल्या अर्जुनाने धनुष्य आणि बाण टाकून दिले आणि तो रथाच्या आसनावर बसला.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
解説
पहिला अध्याय एका स्तब्ध दृश्याने संपतो. जगातील सर्वश्रेष्ठ धनुर्धर धनुष्य खाली ठेवतो आणि रथात बसतो. संजय त्याच्या मनाचे वर्णन शोकाने व्याकूळ असे करतो. अर्जुनाने आपली बाजू पूर्णपणे मांडली आहे, पण कृष्णाने अजून एक शब्दही उत्तर दिलेले नाही. हा अध्याय परंपरेत अर्जुनविषादयोग म्हणून ओळखला जातो, म्हणजे अर्जुनाच्या दुःखाचा योग. विषादालाही योग म्हणणे अर्थपूर्ण आहे: खोल दुःख हेच अनेकदा खऱ्या प्रश्नांची आणि ज्ञानाच्या शोधाची सुरुवात ठरते.
Sanskrit System 作 · 機械による下書き · claude-opus-5-5 · 2026-11-08