શ્લોક 1.16
अनन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
नकुलः सहदेवश्च सुघोषमणिपुष्पकौ ॥
લિપ્યંતર
anantavijayaṃ rājā kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ |
nakulaḥ sahadevaśca sughoṣamaṇipuṣpakau ||
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
અનુવાદ
કુંતીપુત્ર રાજા યુધિષ્ઠિરે અનંતવિજય શંખ ફૂંક્યો; નકુલ અને સહદેવે સુઘોષ અને મણિપુષ્પક ફૂંક્યા.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
સમજૂતી
સંજય બાકીના પાંડવ ભાઈઓનું વર્ણન કરે છે. સૌથી મોટા યુધિષ્ઠિરને રાજા કહેવાયા છે, કારણ કે પાંડવો માને છે કે સિંહાસન ન્યાયથી તેમનું છે. તેમનો શંખ અનંતવિજય છે, એટલે અનંત વિજય. માદ્રીના જોડિયા પુત્રો નકુલ અને સહદેવ મધુર નાદવાળો સુઘોષ અને રત્નપુષ્પ જેવો મણિપુષ્પક ફૂંકે છે. આ શ્લોક સાથે પાંચેય ભાઈઓનાં નામ આવી જાય છે. જે પિતાના પુત્રો યુધિષ્ઠિરને રાજા માનતા નથી, તે ધૃતરાષ્ટ્રની સામે જ સંજય તેમને રાજા કહે છે; આ દાવ પર શું છે તેની શાંત યાદ છે.
Sanskrit System દ્વારા · મશીન મુસદ્દો · claude-opus-5-5 · 2026-11-08