Sanskrit

यतो यतो निश्चरति मनश्चञ्चलमस्थिरम् ।

ततस्ततो नियम्यैतदात्मन्येव वशं नयेत् ॥

6.26

Translittération

yato yato niścarati manaścañcalamasthiram |

tatastato niyamyaitadātmanyeva vaśaṃ nayet ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

यह स्थिर न रहने वाला और चंचल मन जिस-जिस शब्दादि विषय के निमित्त से संसार में विचरता है, उस-उस विषय से रोककर यानी हटाकर इसे बार-बार परमात्मा में ही निरुद्ध करे

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यहाँ श्रीकृष्ण एक स्पष्ट और व्यावहारिक निर्देश देते हैं। मन चंचल और अस्थिर है, और वह भटकेगा। जब-जब और जहाँ-जहाँ वह भटके, साधक धैर्य से उसे लौटाकर आत्मा में स्थिर करे। यह श्लोक यह दावा नहीं करता कि भटकना तुरन्त रोका जा सकता है। इसके बजाय अभ्यास का सार ही है ध्यान देना और लौटाना, बार-बार। यह सरल विधि अध्याय में आगे अर्जुन की उस शिकायत का पूर्वाभास देती है कि मन को वश में करना वायु को रोकने जितना कठिन है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08