Sanskrit

शुचौ देशे प्रतिष्ठाप्य स्थिरमासनमात्मनः ।

नात्युच्छ्रितं नातिनीचं चैलाजिनकुशोत्तरम् ॥

6.11

Translittération

śucau deśe pratiṣṭhāpya sthiramāsanamātmanaḥ |

nātyucchritaṃ nātinīcaṃ cailājinakuśottaram ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

शुद्ध भूमि में, जिसके ऊपर क्रमशः कुशा, मृगछाला और वस्त्र बिछे हैं, जो न बहुत ऊँचा है और न बहुत नीचा, ऐसे अपने आसन को स्थिर स्थापन करके

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

श्रीकृष्ण ध्यान के स्थान और आसन का वर्णन करते हैं। स्थान पवित्र होना चाहिए और आसन स्थिर, न बहुत ऊँचा, न बहुत नीचा। उस पर क्रम से कुशा, मृगछाला और वस्त्र बिछाए जाते हैं, जो प्राचीन भारत की एक पारम्परिक व्यवस्था थी, जिसका उद्देश्य सुविधा, भूमि की ठण्डक से बचाव और पवित्रता था। ये विवरण दिखाते हैं कि गीता शरीर और उसके परिवेश को गम्भीरता से लेती है। स्थिर, संतुलित और स्वच्छ स्थान उसी स्थिर, संतुलित और शुद्ध मन का बाहरी रूप है जिसे ध्यान खोजता है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08