Sanskrit

कर्मणो ह्यपि बोद्धव्यं बोद्धव्यं च विकर्मणः ।

अकर्मणश्च बोद्धव्यं गहना कर्मणो गतिः ॥

4.17

Translittération

karmaṇo hyapi boddhavyaṃ boddhavyaṃ ca vikarmaṇaḥ |

akarmaṇaśca boddhavyaṃ gahanā karmaṇo gatiḥ ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

कर्म का स्वरूप भी जानना चाहिए और अकर्मण का स्वरूप भी जानना चाहिए तथा विकर्म का स्वरूप भी जानना चाहिए क्योंकि कर्म की गति गहन है

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

श्रीकृष्ण तीन बातें बताते हैं जिन्हें समझना आवश्यक है: कर्म, अर्थात् जैसा होना चाहिए वैसा कर्म; विकर्म, अर्थात् अनुचित या निषिद्ध कर्म; और अकर्म, अर्थात् कर्म का अभाव। फिर वे कहते हैं कि कर्म की गति गहन है, अर्थात् उसे समझना कठिन है। विकर्म के सटीक अर्थ पर परम्पराएँ भिन्न हैं, कुछ इसे निषिद्ध कर्म मानती हैं, अन्य विविध या विशेष कर्म। यह श्लोक स्पष्ट करता है कि कर्म की नैतिकता सरल नियमों से तय नहीं हो सकती। हर कर्म के स्वरूप, उसकी प्रेरणा और उसके प्रभाव को देखना पड़ता है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08