Sanskrit

श्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् ।

स्वधर्मे निधनं श्रेयः परधर्मो भयावहः ॥

3.35

Translittération

śreyānsvadharmo viguṇaḥ paradharmātsvanuṣṭhitāt |

svadharme nidhanaṃ śreyaḥ paradharmo bhayāvahaḥ ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

अच्छी प्रकार आचरण में लाए हुए दूसरे के धर्म से गुण रहित भी अपना धर्म अति उत्तम है। अपने धर्म में तो मरना भी कल्याणकारक है और दूसरे का धर्म भय को देने वाला है

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यह गीता के सबसे अधिक उद्धृत श्लोकों में से है। श्रीकृष्ण कहते हैं कि दूसरे के धर्म का भली-भाँति पालन करने से अपने स्वधर्म का अपूर्ण पालन भी श्रेष्ठ है। अपने कर्तव्य में मरना अच्छा है; दूसरे का मार्ग खतरों से भरा है। प्रसंग में अर्जुन योद्धा की भूमिका छोड़कर संन्यासी का जीवन अपनाने को प्रलोभित हैं, जो उनका अपना नहीं है। परम्पराएँ स्वधर्म को अपने सामाजिक स्थान का कर्तव्य मानती हैं, या व्यापक रूप में अपना स्वभाव और अपनी पुकार। दोनों ही रूपों में यह श्लोक अनुकरण से अधिक प्रामाणिकता को महत्त्व देता है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08