Sanskrit

देही नित्यमवध्योऽयं देहे सर्वस्य भारत ।

तस्मात्सर्वाणि भूतानि न त्वं शोचितुमर्हसि ॥

2.30

Translittération

dehī nityamavadhyo'yaṃ dehe sarvasya bhārata |

tasmātsarvāṇi bhūtāni na tvaṃ śocitumarhasi ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

हे अर्जुन! यह आत्मा सबके शरीर में सदा ही अवध्य (जिसका वध नहीं किया जा सके) है। इस कारण सम्पूर्ण प्राणियों के लिए तू शोक करने योग्य नहीं है

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यह श्लोक आत्मा के स्वरूप पर आधारित तर्क का समापन है। सबके शरीर में रहने वाला देही सदा अवध्य है, इसलिए अर्जुन को किसी भी प्राणी के लिए शोक नहीं करना चाहिए। सर्वस्य और सर्वाणि भूतानि, ये शब्द बात को भीष्म और द्रोण से आगे बढ़ाकर हर जीव तक ले जाते हैं। यह स्थापित करने के बाद अगले श्लोक में श्रीकृष्ण अर्जुन के अपने कर्तव्य पर आधारित एक नया तर्क आरम्भ करते हैं। इससे दिखता है कि उपदेश तत्त्वज्ञान और व्यावहारिक नीति के बीच आवागमन करता है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08