Sanskrit

आश्चर्यवत्पश्यति कश्चिदेन-

माश्चर्यवद्वदति तथैव चान्यः ।

आश्चर्यवच्चैनमन्यः श‍ृणोति

श्रुत्वाप्येनं वेद न चैव कश्चित् ॥

2.29

Translittération

āścaryavatpaśyati kaścidena-

māścaryavadvadati tathaiva cānyaḥ |

āścaryavaccainamanyaḥ śa‍ṛṇoti

śrutvāpyenaṃ veda na caiva kaścit ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

कोई एक महापुरुष ही इस आत्मा को आश्चर्य की भाँति देखता है और वैसे ही दूसरा कोई महापुरुष ही इसके तत्व का आश्चर्य की भाँति वर्णन करता है तथा दूसरा कोई अधिकारी पुरुष ही इसे आश्चर्य की भाँति सुनता है और कोई-कोई तो सुनकर भी इसको नहीं जानता

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

श्रीकृष्ण अपने उपदेश की कठिनाई स्वीकार करते हैं। कोई आत्मा को आश्चर्य की तरह देखता है, कोई उसका आश्चर्य की तरह वर्णन करता है, कोई आश्चर्य की तरह सुनता है, और सुनकर भी कोई उसे वास्तव में नहीं जानता। यह श्लोक शब्दों की सीमा के प्रति ईमानदार है। आत्मा कोई वस्तु नहीं जिसकी ओर उँगली उठाई जा सके, इसलिए उसे समझने के लिए केवल सुनना पर्याप्त नहीं। अर्जुन के लिए यह एक कोमल स्वीकृति है कि उपदेश तुरन्त उनके मन को शान्त न भी करे, और विस्मय ही इसका उचित उत्तर है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08